EeseDharmaSanātana Library
516मण्डल 6 · सूक्त 75
19 shlokजी॒मूत॑स्येव भवति॒ प्रती॑कं॒ यद्व॒र्मी याति॑ स॒मदा॑मु॒पस्थे॑ ।
अना॑विद्धया त॒न्वा॑ जय॒ त्वं स त्वा॒ वर्म॑णो महि॒मा पि॑पर्तु ॥१॥
jī॒mūta॑syeva bhavati॒ pratī॑kaṃ॒ yadva॒rmī yāti॑ sa॒madā॑mu॒pasthe॑ | anā॑viddhayā ta॒nvā॑ jaya॒ tvaṃ sa tvā॒ varma॑ṇo mahi॒mā pi॑partu || १ ||
धन्व॑ना॒ गा धन्व॑ना॒जिं ज॑येम॒ धन्व॑ना ती॒व्राः स॒मदो॑ जयेम ।
धनु॒: शत्रो॑रपका॒मं कृ॑णोति॒ धन्व॑ना॒ सर्वा॑: प्र॒दिशो॑ जयेम ॥२॥
dhanva॑nā॒ gā dhanva॑nā॒jiṃ ja॑yema॒ dhanva॑nā tī॒vrāḥ sa॒mado॑ jayema | dhanu॒: śatro॑rapakā॒maṃ kṛ॑ṇoti॒ dhanva॑nā॒ sarvā॑: pra॒diśo॑ jayema || २ ||
व॒क्ष्यन्ती॒वेदा ग॑नीगन्ति॒ कर्णं॑ प्रि॒यं सखा॑यं परिषस्वजा॒ना ।
योषे॑व शिङ्क्ते॒ वित॒ताधि॒ धन्व॒ञ्ज्या इ॒यं सम॑ने पा॒रय॑न्ती ॥३॥
va॒kṣyantī॒vedā ga॑nīganti॒ karṇaṃ॑ pri॒yaṃ sakhā॑yaṃ pariṣasvajā॒nā | yoṣe॑va śiṅkte॒ vita॒tādhi॒ dhanva॒ñjyā i॒yaṃ sama॑ne pā॒raya॑ntī || ३ ||
ते आ॒चर॑न्ती॒ सम॑नेव॒ योषा॑ मा॒तेव॑ पु॒त्रं बि॑भृतामु॒पस्थे॑ ।
अप॒ शत्रू॑न्विध्यतां संविदा॒ने आर्त्नी॑ इ॒मे वि॑ष्फु॒रन्ती॑ अ॒मित्रा॑न् ॥४॥
te ā॒cara॑ntī॒ sama॑neva॒ yoṣā॑ mā॒teva॑ pu॒traṃ bi॑bhṛtāmu॒pasthe॑ | apa॒ śatrū॑nvidhyatāṃ saṃvidā॒ne ārtnī॑ i॒me vi॑ṣphu॒rantī॑ a॒mitrā॑n || ४ ||
ब॒ह्वी॒नां पि॒ता ब॒हुर॑स्य पु॒त्रश्चि॒श्चा कृ॑णोति॒ सम॑नाव॒गत्य॑ ।
इ॒षु॒धिः सङ्का॒: पृत॑नाश्च॒ सर्वा॑: पृ॒ष्ठे निन॑द्धो जयति॒ प्रसू॑तः ॥५॥
ba॒hvī॒nāṃ pi॒tā ba॒hura॑sya pu॒traści॒ścā kṛ॑ṇoti॒ sama॑nāva॒gatya॑ | i॒ṣu॒dhiḥ saṅkā॒: pṛta॑nāśca॒ sarvā॑: pṛ॒ṣṭhe nina॑ddho jayati॒ prasū॑taḥ || ५ ||
रथे॒ तिष्ठ॑न्नयति वा॒जिन॑: पु॒रो यत्र॑यत्र का॒मय॑ते सुषार॒थिः ।
अ॒भीशू॑नां महि॒मानं॑ पनायत॒ मन॑: प॒श्चादनु॑ यच्छन्ति र॒श्मय॑: ॥६॥
rathe॒ tiṣṭha॑nnayati vā॒jina॑: pu॒ro yatra॑yatra kā॒maya॑te suṣāra॒thiḥ | a॒bhīśū॑nāṃ mahi॒mānaṃ॑ panāyata॒ mana॑: pa॒ścādanu॑ yacchanti ra॒śmaya॑: || ६ ||
ती॒व्रान्घोषा॑न्कृण्वते॒ वृष॑पाण॒योऽश्वा॒ रथे॑भिः स॒ह वा॒जय॑न्तः ।
अ॒व॒क्राम॑न्त॒: प्रप॑दैर॒मित्रा॑न्क्षि॒णन्ति॒ शत्रूँ॒रन॑पव्ययन्तः ॥७॥
tī॒vrānghoṣā॑nkṛṇvate॒ vṛṣa॑pāṇa॒yo’śvā॒ rathe॑bhiḥ sa॒ha vā॒jaya॑ntaḥ | a॒va॒krāma॑nta॒: prapa॑daira॒mitrā॑nkṣi॒ṇanti॒ śatrūm॒̐rana॑pavyayantaḥ || ७ ||
र॒थ॒वाह॑नं ह॒विर॑स्य॒ नाम॒ यत्रायु॑धं॒ निहि॑तमस्य॒ वर्म॑ ।
तत्रा॒ रथ॒मुप॑ श॒ग्मं स॑देम वि॒श्वाहा॑ व॒यं सु॑मन॒स्यमा॑नाः ॥८॥
ra॒tha॒vāha॑naṃ ha॒vira॑sya॒ nāma॒ yatrāyu॑dhaṃ॒ nihi॑tamasya॒ varma॑ | tatrā॒ ratha॒mupa॑ śa॒gmaṃ sa॑dema vi॒śvāhā॑ va॒yaṃ su॑mana॒syamā॑nāḥ || ८ ||
स्वा॒दु॒षं॒सद॑: पि॒तरो॑ वयो॒धाः कृ॑च्छ्रे॒श्रित॒: शक्ती॑वन्तो गभी॒राः ।
चि॒त्रसे॑ना॒ इषु॑बला॒ अमृ॑ध्राः स॒तोवी॑रा उ॒रवो॑ व्रातसा॒हाः ॥९॥
svā॒du॒ṣaṃ॒sada॑: pi॒taro॑ vayo॒dhāḥ kṛ॑cchre॒śrita॒: śaktī॑vanto gabhī॒rāḥ | ci॒trase॑nā॒ iṣu॑balā॒ amṛ॑dhrāḥ sa॒tovī॑rā u॒ravo॑ vrātasā॒hāḥ || ९ ||
ब्राह्म॑णास॒: पित॑र॒: सोम्या॑सः शि॒वे नो॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॑ने॒हसा॑ ।
पू॒षा न॑: पातु दुरि॒तादृ॑तावृधो॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घशं॑स ईशत ॥१०॥
brāhma॑ṇāsa॒: pita॑ra॒: somyā॑saḥ śi॒ve no॒ dyāvā॑pṛthi॒vī a॑ne॒hasā॑ | pū॒ṣā na॑: pātu duri॒tādṛ॑tāvṛdho॒ rakṣā॒ māki॑rno a॒ghaśaṃ॑sa īśata || १० ||
सु॒प॒र्णं व॑स्ते मृ॒गो अ॑स्या॒ दन्तो॒ गोभि॒: संन॑द्धा पतति॒ प्रसू॑ता ।
यत्रा॒ नर॒: सं च॒ वि च॒ द्रव॑न्ति॒ तत्रा॒स्मभ्य॒मिष॑व॒: शर्म॑ यंसन् ॥११॥
su॒pa॒rṇaṃ va॑ste mṛ॒go a॑syā॒ danto॒ gobhi॒: saṃna॑ddhā patati॒ prasū॑tā | yatrā॒ nara॒: saṃ ca॒ vi ca॒ drava॑nti॒ tatrā॒smabhya॒miṣa॑va॒: śarma॑ yaṃsan || ११ ||
ऋजी॑ते॒ परि॑ वृङ्धि॒ नोऽश्मा॑ भवतु नस्त॒नूः । सोमो॒ अधि॑ ब्रवीतु॒ नोऽदि॑ति॒: शर्म॑ यच्छतु ॥१२॥
ṛjī॑te॒ pari॑ vṛṅdhi॒ no’śmā॑ bhavatu nasta॒nūḥ | somo॒ adhi॑ bravītu॒ no’di॑ti॒: śarma॑ yacchatu || १२ ||
आ ज॑ङ्घन्ति॒ सान्वे॑षां ज॒घनाँ॒ उप॑ जिघ्नते । अश्वा॑जनि॒ प्रचे॑त॒सोऽश्वा॑न्त्स॒मत्सु॑ चोदय ॥१३॥
ā ja॑ṅghanti॒ sānve॑ṣāṃ ja॒ghanām॒̐ upa॑ jighnate | aśvā॑jani॒ prace॑ta॒so’śvā॑ntsa॒matsu॑ codaya || १३ ||
अहि॑रिव भो॒गैः पर्ये॑ति बा॒हुं ज्याया॑ हे॒तिं प॑रि॒बाध॑मानः ।
ह॒स्त॒घ्नो विश्वा॑ व॒युना॑नि वि॒द्वान्पुमा॒न्पुमां॑सं॒ परि॑ पातु वि॒श्वत॑: ॥१४॥
ahi॑riva bho॒gaiḥ parye॑ti bā॒huṃ jyāyā॑ he॒tiṃ pa॑ri॒bādha॑mānaḥ | ha॒sta॒ghno viśvā॑ va॒yunā॑ni vi॒dvānpumā॒npumāṃ॑saṃ॒ pari॑ pātu vi॒śvata॑: || १४ ||
आला॑क्ता॒ या रुरु॑शी॒र्ष्ण्यथो॒ यस्या॒ अयो॒ मुख॑म् । इ॒दं प॒र्जन्य॑रेतस॒ इष्वै॑ दे॒व्यै बृ॒हन्नम॑: ॥१५॥
ālā॑ktā॒ yā ruru॑śī॒rṣṇyatho॒ yasyā॒ ayo॒ mukha॑m | i॒daṃ pa॒rjanya॑retasa॒ iṣvai॑ de॒vyai bṛ॒hannama॑: || १५ ||
अव॑सृष्टा॒ परा॑ पत॒ शर॑व्ये॒ ब्रह्म॑संशिते । गच्छा॒मित्रा॒न्प्र प॑द्यस्व॒ मामीषां॒ कं च॒नोच्छि॑षः ॥१६॥
ava॑sṛṣṭā॒ parā॑ pata॒ śara॑vye॒ brahma॑saṃśite | gacchā॒mitrā॒npra pa॑dyasva॒ māmīṣāṃ॒ kaṃ ca॒nocchi॑ṣaḥ || १६ ||
यत्र॑ बा॒णाः स॒म्पत॑न्ति कुमा॒रा वि॑शि॒खा इ॑व ।
तत्रा॑ नो॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒रदि॑ति॒: शर्म॑ यच्छतु वि॒श्वाहा॒ शर्म॑ यच्छतु ॥१७॥
yatra॑ bā॒ṇāḥ sa॒mpata॑nti kumā॒rā vi॑śi॒khā i॑va | tatrā॑ no॒ brahma॑ṇa॒spati॒radi॑ti॒: śarma॑ yacchatu vi॒śvāhā॒ śarma॑ yacchatu || १७ ||
मर्मा॑णि ते॒ वर्म॑णा छादयामि॒ सोम॑स्त्वा॒ राजा॒मृते॒नानु॑ वस्ताम् ।
उ॒रोर्वरी॑यो॒ वरु॑णस्ते कृणोतु॒ जय॑न्तं॒ त्वानु॑ दे॒वा म॑दन्तु ॥१८॥
marmā॑ṇi te॒ varma॑ṇā chādayāmi॒ soma॑stvā॒ rājā॒mṛte॒nānu॑ vastām | u॒rorvarī॑yo॒ varu॑ṇaste kṛṇotu॒ jaya॑ntaṃ॒ tvānu॑ de॒vā ma॑dantu || १८ ||
यो न॒: स्वो अर॑णो॒ यश्च॒ निष्ट्यो॒ जिघां॑सति । दे॒वास्तं सर्वे॑ धूर्वन्तु॒ ब्रह्म॒ वर्म॒ ममान्त॑रम् ॥१९॥
yo na॒: svo ara॑ṇo॒ yaśca॒ niṣṭyo॒ jighāṃ॑sati | de॒vāstaṃ sarve॑ dhūrvantu॒ brahma॒ varma॒ mamānta॑ram || १९ ||