EeseDharmaSanātana Library
←
Ṛgveda Saṁhitā · Adhyay 225

Mandala 2 · Sukta 34

मण्डल 2 · सूक्त 34

1 shlok
ॐChapter readingSwipe or scroll page by page · audio stays with the text
Ṛgveda 2.34 · Complete Sūkta◌ EeseDharma mein verified

१५ गृत्समद (आङ्गिरसः शौनहोत्रः पश्चाद्) भार्गवः शौनकः। मरुत्। जगती, १५ त्रिष्टुप्।

धा॒रा॒व॒रा म॒रुतो॑ धृ॒ष्ण्वो॑जसो मृ॒गा न भी॒मास्तवि॑षीभिर॒र्चिन॑: ।

अ॒ग्नयो॒ न शु॑शुचा॒ना ऋ॑जी॒षिणो॒ भृमिं॒ धम॑न्तो॒ अप॒ गा अ॑वृण्वत ॥१॥

द्यावो॒ न स्तृभि॑श्चितयन्त खा॒दिनो॒ व्य१भ्रिया॒ न द्यु॑तयन्त वृ॒ष्टय॑: ।

रु॒द्रो यद् वो॑ मरुतो रुक्मवक्षसो॒ वृषाज॑नि॒ पृश्न्या॑: शु॒क्र ऊध॑नि ॥२॥

उ॒क्षन्ते॒ अश्वाँ॒ अत्याँ॑ इवा॒जिषु॑ न॒दस्य॒ कर्णै॑स्तुरयन्त आ॒शुभि॑: ।

हिर॑ण्यशिप्रा मरुतो॒ दवि॑ध्वतः पृ॒क्षं या॑थ॒ पृष॑तीभिः समन्यवः ॥३॥

पृ॒क्षे ता विश्वा॒ भुव॑ना ववक्षिरे मि॒त्राय॑ वा॒ सद॒मा जी॒रदा॑नवः ।

पृष॑दश्वासो अनव॒भ्ररा॑धस ऋजि॒प्यासो॒ न व॒युने॑षु धू॒र्षद॑: ॥४॥

इन्ध॑न्वभिर्धे॒नुभी॑ र॒प्शदू॑धभिरध्व॒स्मभि॑: प॒थिभि॑र्भ्राजदृष्टयः ।

आ हं॒सासो॒ न स्वस॑राणि गन्तन॒ मधो॒र्मदा॑य मरुतः समन्यवः ॥५॥

आ नो॒ ब्रह्मा॑णि मरुतः समन्यवो न॒रां न शंस॒: सव॑नानि गन्तन ।

अश्वा॑मिव पिप्यत धे॒नुमूध॑नि॒ कर्ता॒ धियं॑ जरि॒त्रे वाज॑पेशसम् ॥६॥

तं नो॑ दात मरुतो वा॒जिनं॒ रथ॑ आपा॒नं ब्रह्म॑ चि॒तय॑द् दि॒वेदि॑वे ।

इषं॑ स्तो॒तृभ्यो॑ वृ॒जने॑षु का॒रवे॑ स॒निं मे॒धामरि॑ष्टं दु॒ष्टरं॒ सह॑: ॥७॥

यद् यु॒ञ्जते॑ म॒रुतो॑ रु॒क्मव॑क्ष॒सो ऽश्वा॒न् रथे॑षु॒ भग॒ आ सु॒दान॑वः ।

धे॒नुर्न शिश्वे॒ स्वस॑रेषु पिन्वते॒ जना॑य रा॒तह॑विषे म॒हीमिष॑म् ॥८॥

यो नो॑ मरुतो वृ॒कता॑ति॒ मर्त्यो॑ रि॒पुर्द॒धे व॑सवो॒ रक्ष॑ता रि॒षः ।

व॒र्तय॑त॒ तपु॑षा च॒क्रिया॒भि तमव॑ रुद्रा अ॒शसो॑ हन्तना॒ वध॑: ॥९॥

चि॒त्रं तद् वो॑ मरुतो॒ याम॑ चेकिते॒ पृश्न्या॒ यदूध॒रप्या॒पयो॑ दु॒हुः ।

यद् वा॑ नि॒दे नव॑मानस्य रुद्रियास्त्रि॒तं जरा॑य जुर॒ताम॑दाभ्याः ॥१०॥

तान् वो॑ म॒हो म॒रुत॑ एव॒याव्नो॒ विष्णो॑रे॒षस्य॑ प्रभृ॒थे ह॑वामहे ।

हिर॑ण्यवर्णान् ककु॒हान् य॒तस्रु॑चो ब्रह्म॒ण्यन्त॒: शंस्यं॒ राध॑ ईमहे ॥११॥

ते दश॑ग्वाः प्रथ॒मा य॒ज्ञमू॑हिरे॒ ते नो॑ हिन्वन्तू॒षसो॒ व्यु॑ष्टिषु ।

उ॒षा न रा॒मीर॑रु॒णैरपो॑र्णुते म॒हो ज्योति॑षा शुच॒ता गोअ॑र्णसा ॥१२॥

ते क्षो॒णीभि॑ररु॒णेभि॒र्नाञ्जिभी॑ रु॒द्रा ऋ॒तस्य॒ सद॑नेषु वावृधुः ।

नि॒मेघ॑माना॒ अत्ये॑न॒ पाज॑सा सुश्च॒न्द्रं वर्णं॑ दधिरे सु॒पेश॑सम् ॥१३॥

ताँ इ॑या॒नो महि॒ वरू॑थमू॒तय॒ उप॒ घेदे॒ना नम॑सा गृणीमसि ।

त्रि॒तो न यान् पञ्च॒ होतॄ॑न॒भिष्ट॑य आव॒वर्त॒दव॑राञ्च॒क्रियाव॑से ॥१४॥

यया॑ र॒ध्रं पा॒रय॒थात्यंहो॒ यया॑ नि॒दो मु॒ञ्चथ॑ वन्दि॒तार॑म् ।

अ॒र्वाची॒ सा म॑रुतो॒ या व॑ ऊ॒तिरो षु वा॒श्रेव॑ सुम॒तिर्जि॑गातु ॥१५॥

Roman reading

१५ gṛtsamada (āṅgirasaḥ śaunahotraḥ paścād) bhārgavaḥ śaunakaḥ | marut | jagatī, १५ triṣṭup | dhā॒rā॒va॒rā ma॒ruto॑ dhṛ॒ṣṇvo॑jaso mṛ॒gā na bhī॒māstavi॑ṣībhira॒rcina॑: | a॒gnayo॒ na śu॑śucā॒nā ṛ॑jī॒ṣiṇo॒ bhṛmiṃ॒ dhama॑nto॒ apa॒ gā a॑vṛṇvata || १ || dyāvo॒ na stṛbhi॑ścitayanta khā॒dino॒ vya१bhriyā॒ na dyu॑tayanta vṛ॒ṣṭaya॑: | ru॒dro yad vo॑ maruto rukmavakṣaso॒ vṛṣāja॑ni॒ pṛśnyā॑: śu॒kra ūdha॑ni || २ || u॒kṣante॒ aśvām॒̐ atyām̐॑ ivā॒jiṣu॑ na॒dasya॒ karṇai॑sturayanta ā॒śubhi॑: | hira॑ṇyaśiprā maruto॒ davi॑dhvataḥ pṛ॒kṣaṃ yā॑tha॒ pṛṣa॑tībhiḥ samanyavaḥ || ३ || pṛ॒kṣe tā viśvā॒ bhuva॑nā vavakṣire mi॒trāya॑ vā॒ sada॒mā jī॒radā॑navaḥ | pṛṣa॑daśvāso anava॒bhrarā॑dhasa ṛji॒pyāso॒ na va॒yune॑ṣu dhū॒rṣada॑: || ४ || indha॑nvabhirdhe॒nubhī॑ ra॒pśadū॑dhabhiradhva॒smabhi॑: pa॒thibhi॑rbhrājadṛṣṭayaḥ | ā haṃ॒sāso॒ na svasa॑rāṇi gantana॒ madho॒rmadā॑ya marutaḥ samanyavaḥ || ५ || ā no॒ brahmā॑ṇi marutaḥ samanyavo na॒rāṃ na śaṃsa॒: sava॑nāni gantana | aśvā॑miva pipyata dhe॒numūdha॑ni॒ kartā॒ dhiyaṃ॑ jari॒tre vāja॑peśasam || ६ || taṃ no॑ dāta maruto vā॒jinaṃ॒ ratha॑ āpā॒naṃ brahma॑ ci॒taya॑d di॒vedi॑ve | iṣaṃ॑ sto॒tṛbhyo॑ vṛ॒jane॑ṣu kā॒rave॑ sa॒niṃ me॒dhāmari॑ṣṭaṃ du॒ṣṭaraṃ॒ saha॑: || ७ || yad yu॒ñjate॑ ma॒ruto॑ ru॒kmava॑kṣa॒so ’śvā॒n rathe॑ṣu॒ bhaga॒ ā su॒dāna॑vaḥ | dhe॒nurna śiśve॒ svasa॑reṣu pinvate॒ janā॑ya rā॒taha॑viṣe ma॒hīmiṣa॑m || ८ || yo no॑ maruto vṛ॒katā॑ti॒ martyo॑ ri॒purda॒dhe va॑savo॒ rakṣa॑tā ri॒ṣaḥ | va॒rtaya॑ta॒ tapu॑ṣā ca॒kriyā॒bhi tamava॑ rudrā a॒śaso॑ hantanā॒ vadha॑: || ९ || ci॒traṃ tad vo॑ maruto॒ yāma॑ cekite॒ pṛśnyā॒ yadūdha॒rapyā॒payo॑ du॒huḥ | yad vā॑ ni॒de nava॑mānasya rudriyāstri॒taṃ jarā॑ya jura॒tāma॑dābhyāḥ || १० || tān vo॑ ma॒ho ma॒ruta॑ eva॒yāvno॒ viṣṇo॑re॒ṣasya॑ prabhṛ॒the ha॑vāmahe | hira॑ṇyavarṇān kaku॒hān ya॒tasru॑co brahma॒ṇyanta॒: śaṃsyaṃ॒ rādha॑ īmahe || ११ || te daśa॑gvāḥ pratha॒mā ya॒jñamū॑hire॒ te no॑ hinvantū॒ṣaso॒ vyu॑ṣṭiṣu | u॒ṣā na rā॒mīra॑ru॒ṇairapo॑rṇute ma॒ho jyoti॑ṣā śuca॒tā goa॑rṇasā || १२ || te kṣo॒ṇībhi॑raru॒ṇebhi॒rnāñjibhī॑ ru॒drā ṛ॒tasya॒ sada॑neṣu vāvṛdhuḥ | ni॒megha॑mānā॒ atye॑na॒ pāja॑sā suśca॒ndraṃ varṇaṃ॑ dadhire su॒peśa॑sam || १३ || tām̐ i॑yā॒no mahi॒ varū॑thamū॒taya॒ upa॒ ghede॒nā nama॑sā gṛṇīmasi | tri॒to na yān pañca॒ hotṝ॑na॒bhiṣṭa॑ya āva॒varta॒dava॑rāñca॒kriyāva॑se || १४ || yayā॑ ra॒dhraṃ pā॒raya॒thātyaṃho॒ yayā॑ ni॒do mu॒ñcatha॑ vandi॒tāra॑m | a॒rvācī॒ sā ma॑ruto॒ yā va॑ ū॒tiro ṣu vā॒śreva॑ suma॒tirji॑gātu || १५ ||

Project-owned meaning abhi available nahi hai.