yātavyo 'bhiyāsyamānaḥ sandhi.kāraṇam ādātu.kāmo vihantu.kāmo vā sāmavāyikānām anyatamaṃ lābha.dvaiguṇyena paṇeta | 1 |
yātavyo 'bhiyāsyamānaḥ sandhi.kāraṇam ādātu.kāmo vihantu.kāmo vā sāmavāyikānām anyatamaṃ lābha.dvaiguṇyena paṇeta | 1 |
EeseDharmaSanātana Library
106Book 7 · Chapter 8
33 shlokyātavyo 'bhiyāsyamānaḥ sandhi.kāraṇam ādātu.kāmo vihantu.kāmo vā sāmavāyikānām anyatamaṃ lābha.dvaiguṇyena paṇeta | 1 |
yātavyo 'bhiyāsyamānaḥ sandhi.kāraṇam ādātu.kāmo vihantu.kāmo vā sāmavāyikānām anyatamaṃ lābha.dvaiguṇyena paṇeta | 1 |
paṇamānaḥ kṣaya.vyaya.pravāsa.pratyavāya.para.upakāra.śarīra.ābādhāṃś ca-asya varṇayet | 2 |
paṇamānaḥ kṣaya.vyaya.pravāsa.pratyavāya.para.upakāra.śarīra.ābādhāṃś ca-asya varṇayet | 2 |
pratipannam arthena yojayet | 3 |
pratipannam arthena yojayet | 3 |
vairaṃ vā parair grāhayitvā visaṃvādayet | 4 |
vairaṃ vā parair grāhayitvā visaṃvādayet | 4 |
durārabdha.karmāṇaṃ bhūyaḥ kṣaya.vyayābhyāṃ yoktu.kāmaḥ sv.ārabdhāṃ vā yātrā.siddhiṃ vighātayitu.kāmo mūle yātrāyāṃ vā prahartu.kāmo yātavya.saṃhitaḥ punar yācitu.kāmaḥ pratyutpanna.artha.kṛcchras tasminn aviśvasto vā tadātve lābham alpam icchet, āyatyāṃ prabhūtam | 5 |
durārabdha.karmāṇaṃ bhūyaḥ kṣaya.vyayābhyāṃ yoktu.kāmaḥ sv.ārabdhāṃ vā yātrā.siddhiṃ vighātayitu.kāmo mūle yātrāyāṃ vā prahartu.kāmo yātavya.saṃhitaḥ punar yācitu.kāmaḥ pratyutpanna.artha.kṛcchras tasminn aviśvasto vā tadātve lābham alpam icchet, āyatyāṃ prabhūtam | 5 |
mitra.upakāram amitra.upaghātam artha.anubandham avekṣamāṇaḥ pūrva.upakārakaṃ kārayitu.kāmo bhūyas tadātve mahāntaṃ lābham utsṛjya-āyatyām alpam icchet | 6 |
mitra.upakāram amitra.upaghātam artha.anubandham avekṣamāṇaḥ pūrva.upakārakaṃ kārayitu.kāmo bhūyas tadātve mahāntaṃ lābham utsṛjya-āyatyām alpam icchet | 6 |
dūṣya.amitrābhyāṃ mūla.hareṇa vā jyāyasā vigṛhītaṃ trātu.kāmas tathā.vidham upakāraṃ kārayitu.kāmaḥ sambandha.avekṣī vā tadātve ca-āyatyāṃ ca lābhaṃ na pratigṛhṇīyāt | 7 |
dūṣya.amitrābhyāṃ mūla.hareṇa vā jyāyasā vigṛhītaṃ trātu.kāmas tathā.vidham upakāraṃ kārayitu.kāmaḥ sambandha.avekṣī vā tadātve ca-āyatyāṃ ca lābhaṃ na pratigṛhṇīyāt | 7 |
kṛta.sandhir atikramitu.kāmaḥ parasya prakṛti.karśanaṃ mitra.amitra.sandhi.viśleṣaṇaṃ vā kartu.kāmaḥ para.abhiyogāt-śaṅkamāno lābham aprāptam adhikaṃ vā yāceta | 8 |
kṛta.sandhir atikramitu.kāmaḥ parasya prakṛti.karśanaṃ mitra.amitra.sandhi.viśleṣaṇaṃ vā kartu.kāmaḥ para.abhiyogāt-śaṅkamāno lābham aprāptam adhikaṃ vā yāceta | 8 |
tam itaras tadātve ca-āyatyāṃ ca kramam avekṣeta | 9 |
tam itaras tadātve ca-āyatyāṃ ca kramam avekṣeta | 9 |
tena pūrve vyākhyātāḥ | 10 |
tena pūrve vyākhyātāḥ | 10 |
ari.vijigīṣvos tu svaṃ svaṃ mitram anugṛhṇatoḥ śakya.kalya.bhavya.ārambhi.sthira.karma.anurakta.prakṛtibhyo viśeṣaḥ | 11 |
ari.vijigīṣvos tu svaṃ svaṃ mitram anugṛhṇatoḥ śakya.kalya.bhavya.ārambhi.sthira.karma.anurakta.prakṛtibhyo viśeṣaḥ | 11 |
śakya.ārambhī viṣahyaṃ karma-ārabhate, kalya.ārambhī nirdoṣam, bhavya.ārambhī kalyāṇa.udayam | 12 |
śakya.ārambhī viṣahyaṃ karma-ārabhate, kalya.ārambhī nirdoṣam, bhavya.ārambhī kalyāṇa.udayam | 12 |
sthira.karmā na-asamāpya karma-uparamate | 13 |
sthira.karmā na-asamāpya karma-uparamate | 13 |
anurakta.prakṛtiḥ susahāyatvād alpena-apy anugraheṇa kāryaṃ sādhayati | 14 |
anurakta.prakṛtiḥ susahāyatvād alpena-apy anugraheṇa kāryaṃ sādhayati | 14 |
ta ete kṛta.arthāḥ sukhena prabhūtaṃ ca-upakurvanti | 15 |
ta ete kṛta.arthāḥ sukhena prabhūtaṃ ca-upakurvanti | 15 |
ataḥ pratilomā na-anugrāhyāḥ | 16 |
ataḥ pratilomā na-anugrāhyāḥ | 16 |
tayor eka.puruṣa.anugrahe yo mitraṃ mitra.taraṃ vā-anugṛhṇāti so 'tisandhatte | 17 |
tayor eka.puruṣa.anugrahe yo mitraṃ mitra.taraṃ vā-anugṛhṇāti so 'tisandhatte | 17 |
mitrād ātma.vṛddhiṃ hi prāpnoti, kṣaya.vyaya.pravāsa.para.upakārān itaraḥ | 18 |
mitrād ātma.vṛddhiṃ hi prāpnoti, kṣaya.vyaya.pravāsa.para.upakārān itaraḥ | 18 |
kṛta.arthaś ca śatrur vaiguṇyam eti | 19 |
kṛta.arthaś ca śatrur vaiguṇyam eti | 19 |
madhyamaṃ tv anugṛhṇator yo madhyamaṃ mitraṃ mitrataraṃ vā-anugṛhṇāti so 'tisandhatte | 20 |
madhyamaṃ tv anugṛhṇator yo madhyamaṃ mitraṃ mitrataraṃ vā-anugṛhṇāti so 'tisandhatte | 20 |
mitrād ātma.vṛddhiṃ hi prāpnoti, kṣaya.vyaya.pravāsa.para.upakārān itaraḥ | 21 |
mitrād ātma.vṛddhiṃ hi prāpnoti, kṣaya.vyaya.pravāsa.para.upakārān itaraḥ | 21 |
madhyamaś ced anugṛhīto viguṇaḥ syād amitro 'tisandhatte | 22 |
madhyamaś ced anugṛhīto viguṇaḥ syād amitro 'tisandhatte | 22 |
kṛta.prayāsaṃ hi madhyama.amitram apasṛtam eka.artha.upagataṃ prāpnoti | 23 |
kṛta.prayāsaṃ hi madhyama.amitram apasṛtam eka.artha.upagataṃ prāpnoti | 23 |
tena-udāsīna.anugraho vyākhyātaḥ | 24 |
tena-udāsīna.anugraho vyākhyātaḥ | 24 |
madhyama.udāsīnayor bala.aṃśa.dāne yaḥ śūraṃ kṛta.astraṃ duḥkha.saham anuraktaṃ vā daṇḍaṃ dadāti so 'tisandhīyate | 25 |
madhyama.udāsīnayor bala.aṃśa.dāne yaḥ śūraṃ kṛta.astraṃ duḥkha.saham anuraktaṃ vā daṇḍaṃ dadāti so 'tisandhīyate | 25 |
viparīto 'tisandhatte | 26 |
viparīto 'tisandhatte | 26 |
yatra tu daṇḍaḥ prahitas taṃ vā ca-artham anyāṃś ca sādhayati tatra maula.bhṛta.śreṇī.mitra.aṭavī.balānām anyatamam upalabdha.deśa.kālaṃ daṇḍaṃ dadyāt, amitra.aṭavī.balaṃ vā vyavahita.deśa.kālam | 27 |
yatra tu daṇḍaḥ prahitas taṃ vā ca-artham anyāṃś ca sādhayati tatra maula.bhṛta.śreṇī.mitra.aṭavī.balānām anyatamam upalabdha.deśa.kālaṃ daṇḍaṃ dadyāt, amitra.aṭavī.balaṃ vā vyavahita.deśa.kālam | 27 |
yaṃ tu manyeta "kṛta.artho me daṇḍaṃ gṛhṇīyād, amitra.aṭavy.abhūmy.anṛtuṣu vā vāsayed, aphalaṃ vā kuryād" iti, daṇḍa.vyāsaṅga.apadeśena na-enam anugṛhṇīyāt | 28 |
yaṃ tu manyeta "kṛta.artho me daṇḍaṃ gṛhṇīyād, amitra.aṭavy.abhūmy.anṛtuṣu vā vāsayed, aphalaṃ vā kuryād" iti, daṇḍa.vyāsaṅga.apadeśena na-enam anugṛhṇīyāt | 28 |
evam avaśyaṃ tv anugrahītavye tat.kāla.saham asmai daṇḍaṃ dadyāt | 29 |
evam avaśyaṃ tv anugrahītavye tat.kāla.saham asmai daṇḍaṃ dadyāt | 29 |
ā.samāpteś ca-enaṃ vāsayed yodhayec ca bala.vyasanebhyaś ca rakṣet | 30 |
ā.samāpteś ca-enaṃ vāsayed yodhayec ca bala.vyasanebhyaś ca rakṣet | 30 |
kṛta.arthāc ca sa.apadeśam apasrāvayet | 31 |
kṛta.arthāc ca sa.apadeśam apasrāvayet | 31 |
dūṣya.amitra.aṭavī.daṇḍaṃ vā-asmai dadyāt | 32 |
dūṣya.amitra.aṭavī.daṇḍaṃ vā-asmai dadyāt | 32 |
yātavyena vā sandhāya-enam atisandadhyāt | 33 |
yātavyena vā sandhāya-enam atisandadhyāt | 33 |