EeseDharmaSanātana Library
←
Kauṭilīya Arthaśāstra · Adhyay 86

Book 4 · Adhyay 9

Book 4 · Chapter 9

27 shlok
ॐChapter readingSwipe or scroll page by page · audio stays with the text
Arthaśāstra KAZ04.9.01◌ EeseDharma mein verified

samāhartṛ.pradeṣṭāraḥ pūrvam adhyakṣāṇām adhyakṣa.puruṣāṇāṃ ca niyamanaṃ kuryuḥ | 1 |

Roman reading

samāhartṛ.pradeṣṭāraḥ pūrvam adhyakṣāṇām adhyakṣa.puruṣāṇāṃ ca niyamanaṃ kuryuḥ | 1 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.02◌ EeseDharma mein verified

khani.sāra.karma.antebhyaḥ sāraṃ ratnaṃ vā-apaharataḥ śuddha.vadhaḥ | 2 |

Roman reading

khani.sāra.karma.antebhyaḥ sāraṃ ratnaṃ vā-apaharataḥ śuddha.vadhaḥ | 2 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.03◌ EeseDharma mein verified

phalgu.dravya.karma.antebhyaḥ phalgu dravyam upaskaraṃ vā pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 3 |

Roman reading

phalgu.dravya.karma.antebhyaḥ phalgu dravyam upaskaraṃ vā pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 3 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.04◌ EeseDharma mein verified

paṇya.bhūmibhyo vā rāja.paṇyaṃ māṣa.mūlyād ūrdhvam āpāda.mūlyād ity apaharato dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ, ā.dvi.pāda.mūlyād iti catur.viṃśati.paṇaḥ, ā.tri.pāda.mūlyād iti ṣaṭ.triṃśat.paṇaḥ, ā.paṇa.mūlyād ity aṣṭa.catvāriṃśat.paṇaḥ, ā.dvi.paṇa.mūlyād iti pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, ā.catuṣpaṇa.mūlyād iti madhyamaḥ, ā.aṣṭa.paṇa.mūlyād ity uttamaḥ, ā.daśa.paṇa.mūlyād iti vadhaḥ | 4 |

Roman reading

paṇya.bhūmibhyo vā rāja.paṇyaṃ māṣa.mūlyād ūrdhvam āpāda.mūlyād ity apaharato dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ, ā.dvi.pāda.mūlyād iti catur.viṃśati.paṇaḥ, ā.tri.pāda.mūlyād iti ṣaṭ.triṃśat.paṇaḥ, ā.paṇa.mūlyād ity aṣṭa.catvāriṃśat.paṇaḥ, ā.dvi.paṇa.mūlyād iti pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, ā.catuṣpaṇa.mūlyād iti madhyamaḥ, ā.aṣṭa.paṇa.mūlyād ity uttamaḥ, ā.daśa.paṇa.mūlyād iti vadhaḥ | 4 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.05◌ EeseDharma mein verified

koṣṭha.paṇya.kupya.āyudha.agārebhyaḥ kupya.bhāṇḍa.upaskara.apahāreṣv ardha.mūlyeṣu eta eva daṇḍāḥ | 5 |

Roman reading

koṣṭha.paṇya.kupya.āyudha.agārebhyaḥ kupya.bhāṇḍa.upaskara.apahāreṣv ardha.mūlyeṣu eta eva daṇḍāḥ | 5 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.06◌ EeseDharma mein verified

kośa.bhāṇḍa.agāra.akṣa.śālābhyaś catur.bhāga.mūlyeṣu eta eva dvi.guṇā daṇḍāḥ | 6 |

Roman reading

kośa.bhāṇḍa.agāra.akṣa.śālābhyaś catur.bhāga.mūlyeṣu eta eva dvi.guṇā daṇḍāḥ | 6 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.07◌ EeseDharma mein verified

corāṇām abhipradharṣaṇe citro ghātaḥ | 7 |

Roman reading

corāṇām abhipradharṣaṇe citro ghātaḥ | 7 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.08◌ EeseDharma mein verified

iti rāja.parigraheṣu vyākhyātam | 8 |

Roman reading

iti rāja.parigraheṣu vyākhyātam | 8 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.09◌ EeseDharma mein verified

bāhyeṣu tu - pracchannam ahani kṣetra.khala.veśma.āpaṇebhyaḥ kupya.bhāṇḍam upaskaraṃ vā māṣa.mūlyād ūrdhvam ā.pāda.mūlyād ity apaharatas tri.paṇo daṇḍaḥ, gomaya.pradehena vā pralipya-avaghoṣaṇam-ā.dvi.pāda.mūlyād iti ṣaṭ.paṇaḥ, gomaya.bhasmanā vā pralipya-avaghoṣaṇam, ā.tri.pāda.mūlyād iti nava.paṇaḥ, gomaya.bhasmanā vā pralipya-avaghoṣaṇam, śarāva.mekhalayā vā-ā.paṇa.mūlyād iti dvādaśa.paṇaḥ, muṇḍanaṃ pravrājanaṃ vā-ā.dvi.paṇa.mūlyād iti catur.viṃśati.paṇaḥ, muṇḍasya-iṣṭakā.śakalena pravrājanaṃ vā- ā.catuṣ.paṇa.mūlyād iti ṣaṭ.triṃśat.paṇah-ā.pañca.paṇa.mūlyād ity aṣṭa.catvāriṃśat.paṇaḥ, ā.daśa.paṇa.mūlyād iti pūrvaḥ sāhasa.daṇḍah- ā.viṃśati.paṇa.mūlyād it dviśatah-ā.triṃśat.paṇa.mūlyād iti pañca.śatah-ā.catvāriṃśat.paṇa.mūlyād iti sāhasrah- ā.pañcāśat.paṇa.mūlyād iti vadhaḥ | 9 |

Roman reading

bāhyeṣu tu - pracchannam ahani kṣetra.khala.veśma.āpaṇebhyaḥ kupya.bhāṇḍam upaskaraṃ vā māṣa.mūlyād ūrdhvam ā.pāda.mūlyād ity apaharatas tri.paṇo daṇḍaḥ, gomaya.pradehena vā pralipya-avaghoṣaṇam-ā.dvi.pāda.mūlyād iti ṣaṭ.paṇaḥ, gomaya.bhasmanā vā pralipya-avaghoṣaṇam, ā.tri.pāda.mūlyād iti nava.paṇaḥ, gomaya.bhasmanā vā pralipya-avaghoṣaṇam, śarāva.mekhalayā vā-ā.paṇa.mūlyād iti dvādaśa.paṇaḥ, muṇḍanaṃ pravrājanaṃ vā-ā.dvi.paṇa.mūlyād iti catur.viṃśati.paṇaḥ, muṇḍasya-iṣṭakā.śakalena pravrājanaṃ vā- ā.catuṣ.paṇa.mūlyād iti ṣaṭ.triṃśat.paṇah-ā.pañca.paṇa.mūlyād ity aṣṭa.catvāriṃśat.paṇaḥ, ā.daśa.paṇa.mūlyād iti pūrvaḥ sāhasa.daṇḍah- ā.viṃśati.paṇa.mūlyād it dviśatah-ā.triṃśat.paṇa.mūlyād iti pañca.śatah-ā.catvāriṃśat.paṇa.mūlyād iti sāhasrah- ā.pañcāśat.paṇa.mūlyād iti vadhaḥ | 9 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.10◌ EeseDharma mein verified

prasahya divā rātrau vā-āntaryāmikam apaharato 'rdha.mūlyeṣu eta eva daṇḍāḥ | 10 |

Roman reading

prasahya divā rātrau vā-āntaryāmikam apaharato 'rdha.mūlyeṣu eta eva daṇḍāḥ | 10 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.11◌ EeseDharma mein verified

prasahya divā rātrau vā sa-śastrasya-apaharataś catur.bhāga.mūlyeṣu eta eva dvi.guṇā daṇḍāḥ | 11 |

Roman reading

prasahya divā rātrau vā sa-śastrasya-apaharataś catur.bhāga.mūlyeṣu eta eva dvi.guṇā daṇḍāḥ | 11 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.12◌ EeseDharma mein verified

kuṭumbika.adhyakṣa.mukhya.svāmināṃ kūṭa.śāsana.mudrā.karmasu pūrva.madhya.uttama.vadhā daṇḍāḥ, yathā.aparādhaṃ vā | 12 |

Roman reading

kuṭumbika.adhyakṣa.mukhya.svāmināṃ kūṭa.śāsana.mudrā.karmasu pūrva.madhya.uttama.vadhā daṇḍāḥ, yathā.aparādhaṃ vā | 12 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.13◌ EeseDharma mein verified

dharmasthaś ced vivadamānaṃ puruṣaṃ tarjayati bhartsayaty apasārayaty abhigrasate vā pūrvam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt, vāk.pāruṣye dvi.guṇam | 13 |

Roman reading

dharmasthaś ced vivadamānaṃ puruṣaṃ tarjayati bhartsayaty apasārayaty abhigrasate vā pūrvam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt, vāk.pāruṣye dvi.guṇam | 13 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.14◌ EeseDharma mein verified

pṛcchyaṃ na pṛcchati, apṛcchyaṃ pṛcchati, pṛṣṭvā vā visṛjati, śikṣayati, smārayati, pūrvaṃ dadāti vā, iti madhyamam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt | 14 |

Roman reading

pṛcchyaṃ na pṛcchati, apṛcchyaṃ pṛcchati, pṛṣṭvā vā visṛjati, śikṣayati, smārayati, pūrvaṃ dadāti vā, iti madhyamam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt | 14 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.15◌ EeseDharma mein verified

deyaṃ deśaṃ na pṛcchati, adeyaṃ deśaṃ pṛcchati, kāryam adeśena-ativāhayati, chalena-atiharati, kāla.haraṇena śrāntam apavāhayati, mārga.āpannaṃ vākyam utkramayati, mati.sāhāyyaṃ sākṣibhyo dadāti, tārita.anuśiṣṭaṃ kāryaṃ punar api gṛhṇāti, uttamam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt | 15 |

Roman reading

deyaṃ deśaṃ na pṛcchati, adeyaṃ deśaṃ pṛcchati, kāryam adeśena-ativāhayati, chalena-atiharati, kāla.haraṇena śrāntam apavāhayati, mārga.āpannaṃ vākyam utkramayati, mati.sāhāyyaṃ sākṣibhyo dadāti, tārita.anuśiṣṭaṃ kāryaṃ punar api gṛhṇāti, uttamam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryāt | 15 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.16◌ EeseDharma mein verified

punar.aparādhe dvi.guṇaṃ sthānād vyavaropaṇaṃ ca | 16 |

Roman reading

punar.aparādhe dvi.guṇaṃ sthānād vyavaropaṇaṃ ca | 16 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.17◌ EeseDharma mein verified

lekhakaś ced uktaṃ na likhati, anuktaṃ likhati, duruktam upalikhati, sūktam ullikhati, artha.utpattiṃ vā vikalpayati, iti pūrvam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryād, yathā.aparādhaṃ vā | 17 |

Roman reading

lekhakaś ced uktaṃ na likhati, anuktaṃ likhati, duruktam upalikhati, sūktam ullikhati, artha.utpattiṃ vā vikalpayati, iti pūrvam asmai sāhasa.daṇḍaṃ kuryād, yathā.aparādhaṃ vā | 17 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.18◌ EeseDharma mein verified

dharmasthaḥ pradeṣṭā vā hairaṇya.daṇḍam adaṇḍye kṣipati kṣepa.dvi.guṇam asmai daṇḍaṃ kuryāt, hīna.atirikta.aṣṭa.guṇaṃ vā | 18 |

Roman reading

dharmasthaḥ pradeṣṭā vā hairaṇya.daṇḍam adaṇḍye kṣipati kṣepa.dvi.guṇam asmai daṇḍaṃ kuryāt, hīna.atirikta.aṣṭa.guṇaṃ vā | 18 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.19◌ EeseDharma mein verified

śarīra.daṇḍaṃ kṣipati śārīram eva daṇḍaṃ bhajeta, niṣkraya.dvi.guṇaṃ vā | 19 |

Roman reading

śarīra.daṇḍaṃ kṣipati śārīram eva daṇḍaṃ bhajeta, niṣkraya.dvi.guṇaṃ vā | 19 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.20◌ EeseDharma mein verified

yaṃ vā bhūtam arthaṃ nāśayati abhūtam arthaṃ karoti tad.aṣṭa.guṇaṃ daṇḍaṃ dadyāt | 20 |

Roman reading

yaṃ vā bhūtam arthaṃ nāśayati abhūtam arthaṃ karoti tad.aṣṭa.guṇaṃ daṇḍaṃ dadyāt | 20 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.21◌ EeseDharma mein verified

dharmasthīye cārake bandhana.agāre vā śayyā.āsana.bhojana.uccāra.sañcāra.rodha.bandhaneṣu tri.paṇa.uttarā daṇḍāḥ kartuḥ kārayituś ca | 21 |

Roman reading

dharmasthīye cārake bandhana.agāre vā śayyā.āsana.bhojana.uccāra.sañcāra.rodha.bandhaneṣu tri.paṇa.uttarā daṇḍāḥ kartuḥ kārayituś ca | 21 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.22◌ EeseDharma mein verified

cārakād abhiyuktaṃ muñcato niṣpātayato vā madhyamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, abhiyoga.dānaṃ ca, bandhana.agārāt sarva.svaṃ vadhaś ca | 22 |

Roman reading

cārakād abhiyuktaṃ muñcato niṣpātayato vā madhyamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, abhiyoga.dānaṃ ca, bandhana.agārāt sarva.svaṃ vadhaś ca | 22 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.23◌ EeseDharma mein verified

bandhana.agāra.adhyakṣasya saṃruddhakam anākhyāya cārayataś catur.viṃśati.paṇo daṇḍaḥ, karma kārayato dvi.guṇaḥ, sthāna.anyatvaṃ gamayato 'nna.pānaṃ vā rundhataḥ ṣaṇ.ṇavatir daṇḍaḥ, parikleśayata utkoṭayato vā madhyamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, ghnataḥ sāhasraḥ | 23 |

Roman reading

bandhana.agāra.adhyakṣasya saṃruddhakam anākhyāya cārayataś catur.viṃśati.paṇo daṇḍaḥ, karma kārayato dvi.guṇaḥ, sthāna.anyatvaṃ gamayato 'nna.pānaṃ vā rundhataḥ ṣaṇ.ṇavatir daṇḍaḥ, parikleśayata utkoṭayato vā madhyamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, ghnataḥ sāhasraḥ | 23 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.24◌ EeseDharma mein verified

parigṛhītāṃ dāsīm āhitikāṃ vā saṃruddhikām adhicarataḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, cora.ḍāmarika.bhāryāṃ madhyamaḥ, saṃruddhikām āryām uttamaḥ | 24 |

Roman reading

parigṛhītāṃ dāsīm āhitikāṃ vā saṃruddhikām adhicarataḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, cora.ḍāmarika.bhāryāṃ madhyamaḥ, saṃruddhikām āryām uttamaḥ | 24 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.25◌ EeseDharma mein verified

saṃruddhasya vā tatra-eva ghātaḥ | 25 |

Roman reading

saṃruddhasya vā tatra-eva ghātaḥ | 25 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.26◌ EeseDharma mein verified

tad eva-akṣaṇa.gṛhītāyām āryāyāṃ vidyāt, dāsyāṃ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 26 |

Roman reading

tad eva-akṣaṇa.gṛhītāyām āryāyāṃ vidyāt, dāsyāṃ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 26 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ04.9.27◌ EeseDharma mein verified

cārakam abhittvā niṣpātayato madhyamaḥ, bhittvā vadhaḥ, bandhana.agārāt sarva.svaṃ vadhaś ca | 27 |

Roman reading

cārakam abhittvā niṣpātayato madhyamaḥ, bhittvā vadhaḥ, bandhana.agārāt sarva.svaṃ vadhaś ca | 27 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.