EeseDharmaSanātana Library
←
Kauṭilīya Arthaśāstra · Adhyay 77

Book 3 · Adhyay 20

Book 3 · Chapter 20

23 shlok
ॐChapter readingSwipe or scroll page by page · audio stays with the text
Arthaśāstra KAZ03.20.01◌ EeseDharma mein verified

dyūta.adhyakṣo dyūtam eka.mukhaṃ kārayet | 1 |

Roman reading

dyūta.adhyakṣo dyūtam eka.mukhaṃ kārayet | 1 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.02◌ EeseDharma mein verified

anyatra dīvyato dvādaśa.paṇo daṇḍo gūḍha.ājīvi.jñāpana.artham | 2 |

Roman reading

anyatra dīvyato dvādaśa.paṇo daṇḍo gūḍha.ājīvi.jñāpana.artham | 2 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.03◌ EeseDharma mein verified

"dyūta.abhiyoge jetuḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, parājitasya madhyamaḥ | 3 |

Roman reading

"dyūta.abhiyoge jetuḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, parājitasya madhyamaḥ | 3 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.04◌ EeseDharma mein verified

bāliśa.jātīyo hy eṣa jetu.kāmaḥ parājayaṃ na kṣamate" ity ācāryāḥ | 4 |

Roman reading

bāliśa.jātīyo hy eṣa jetu.kāmaḥ parājayaṃ na kṣamate" ity ācāryāḥ | 4 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.05◌ EeseDharma mein verified

na-ity kauṭilyaḥ | 5 |

Roman reading

na-ity kauṭilyaḥ | 5 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.06◌ EeseDharma mein verified

parājitaś ced dvi.guṇa.daṇḍaḥ kriyeta na kaścana rājānam abhisariṣyati | 6 |

Roman reading

parājitaś ced dvi.guṇa.daṇḍaḥ kriyeta na kaścana rājānam abhisariṣyati | 6 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.07◌ EeseDharma mein verified

prāyaśo hi kitavāḥ kūṭa.devinaḥ | 7 |

Roman reading

prāyaśo hi kitavāḥ kūṭa.devinaḥ | 7 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.08◌ EeseDharma mein verified

teṣām adhyakṣāḥ śuddhāḥ kākaṇīr akṣāṃś ca sthāpayeyuḥ | 8 |

Roman reading

teṣām adhyakṣāḥ śuddhāḥ kākaṇīr akṣāṃś ca sthāpayeyuḥ | 8 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.09◌ EeseDharma mein verified

kākaṇy.akṣāṇām anya.upadhāne dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ, kūṭa.karmaṇi pūrvaḥ sāhasa.daṇḍo jita.pratyādānam, upadhau steya.daṇḍaś ca | 9 |

Roman reading

kākaṇy.akṣāṇām anya.upadhāne dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ, kūṭa.karmaṇi pūrvaḥ sāhasa.daṇḍo jita.pratyādānam, upadhau steya.daṇḍaś ca | 9 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.10◌ EeseDharma mein verified

jita.dravyād adhyakṣaḥ pañcakaṃ śatam ādadīta, kākaṇy.akṣa.arālā.śalākā.avakrayam udaka.bhūmi.karma.krayaṃ ca | 10 |

Roman reading

jita.dravyād adhyakṣaḥ pañcakaṃ śatam ādadīta, kākaṇy.akṣa.arālā.śalākā.avakrayam udaka.bhūmi.karma.krayaṃ ca | 10 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.11◌ EeseDharma mein verified

dravyāṇām ādhānaṃ vikrayaṃ ca kuryāt | 11 |

Roman reading

dravyāṇām ādhānaṃ vikrayaṃ ca kuryāt | 11 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.12◌ EeseDharma mein verified

akṣa.bhūmi.hasta.doṣāṇāṃ ca-apratiṣedhane dvi.guṇo daṇḍaḥ | 12 |

Roman reading

akṣa.bhūmi.hasta.doṣāṇāṃ ca-apratiṣedhane dvi.guṇo daṇḍaḥ | 12 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.13◌ EeseDharma mein verified

tena samāhvayo vyākhyātaḥ, anyatra vidyā.śilpa.samāhvayāt | iti | 13 |

Roman reading

tena samāhvayo vyākhyātaḥ, anyatra vidyā.śilpa.samāhvayāt | iti | 13 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.14◌ EeseDharma mein verified

prakīrṇakaṃ tu - yācitaka.avakrītaka.āhitaka.nikṣepakāṇāṃ yathā.deśa.kālam adāne, yāmac.chāyā.samupaveśa.saṃsthitīnāṃ vā deśa.kāla.atipātane, gulmatara.deyaṃ brāhmaṇaṃ sādhayataḥ, prativeśa.anuveśayor upari nimantraṇe ca dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ | 14 |

Roman reading

prakīrṇakaṃ tu - yācitaka.avakrītaka.āhitaka.nikṣepakāṇāṃ yathā.deśa.kālam adāne, yāmac.chāyā.samupaveśa.saṃsthitīnāṃ vā deśa.kāla.atipātane, gulmatara.deyaṃ brāhmaṇaṃ sādhayataḥ, prativeśa.anuveśayor upari nimantraṇe ca dvādaśa.paṇo daṇḍaḥ | 14 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.15◌ EeseDharma mein verified

sandiṣṭam artham aprayacchato, bhrātṛ.bhāryāṃ hastena laṅghayato, rūpa.ājīvām anya.uparuddhāṃ gacchataḥ, para.vaktavyaṃ paṇyaṃ krīṇānasya, samudraṃ gṛham udbhindataḥ, sāmanta.catvāriṃśat.kulya.ābādhām ācarataś ca-aṣṭa.catvāriṃśat.paṇo daṇḍaḥ | 15 |

Roman reading

sandiṣṭam artham aprayacchato, bhrātṛ.bhāryāṃ hastena laṅghayato, rūpa.ājīvām anya.uparuddhāṃ gacchataḥ, para.vaktavyaṃ paṇyaṃ krīṇānasya, samudraṃ gṛham udbhindataḥ, sāmanta.catvāriṃśat.kulya.ābādhām ācarataś ca-aṣṭa.catvāriṃśat.paṇo daṇḍaḥ | 15 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.16◌ EeseDharma mein verified

kula.nīvī.grāhakasya-apavyayane, vidhavāṃ chanda.vāsinīṃ prasahya-adhicarataḥ, caṇḍālasya-āryāṃ spṛśataḥ, pratyāsannam āpady anabhidhāvato, niṣkāraṇam abhidhāvanaṃ kurvataḥ, śākya.ājīvaka.ādīn vṛṣala.pravrajitān deva.pitṛ.kāryeṣu bhojayataḥ śatyo daṇḍaḥ | 16 |

Roman reading

kula.nīvī.grāhakasya-apavyayane, vidhavāṃ chanda.vāsinīṃ prasahya-adhicarataḥ, caṇḍālasya-āryāṃ spṛśataḥ, pratyāsannam āpady anabhidhāvato, niṣkāraṇam abhidhāvanaṃ kurvataḥ, śākya.ājīvaka.ādīn vṛṣala.pravrajitān deva.pitṛ.kāryeṣu bhojayataḥ śatyo daṇḍaḥ | 16 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.17◌ EeseDharma mein verified

śapatha.vākya.anuyogam aniṣṛṣṭaṃ kurvataḥ, yukta.karma ca-ayuktasya, kṣudra.paśu.vṛṣāṇāṃ puṃstva.upaghātinaḥ, dāsyā garbham auṣadhena pātayataś ca pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 17 |

Roman reading

śapatha.vākya.anuyogam aniṣṛṣṭaṃ kurvataḥ, yukta.karma ca-ayuktasya, kṣudra.paśu.vṛṣāṇāṃ puṃstva.upaghātinaḥ, dāsyā garbham auṣadhena pātayataś ca pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 17 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.18◌ EeseDharma mein verified

pitā.putrayor dampatyor bhrātṛ.bhaginyor mātula.bhagineyayoḥ śiṣya.ācāryayor vā parasparam apatitaṃ tyajataḥ, sārtha.ābhiprayātaṃ grāma.madhye vā tyajataḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, kāntāre madhyamaḥ, tan.nimittaṃ bhreṣayata uttamaḥ, saha.prasthāyiṣv anyeṣv ardha.daṇḍāḥ | 18 |

Roman reading

pitā.putrayor dampatyor bhrātṛ.bhaginyor mātula.bhagineyayoḥ śiṣya.ācāryayor vā parasparam apatitaṃ tyajataḥ, sārtha.ābhiprayātaṃ grāma.madhye vā tyajataḥ pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, kāntāre madhyamaḥ, tan.nimittaṃ bhreṣayata uttamaḥ, saha.prasthāyiṣv anyeṣv ardha.daṇḍāḥ | 18 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.19◌ EeseDharma mein verified

puruṣam abandhanīyaṃ badhnato bandhayato bandhaṃ vā mokṣayato, bālam aprāpta.vyavahāraṃ badhnato bandhayato vā sahasraṃ daṇḍaḥ | 19 |

Roman reading

puruṣam abandhanīyaṃ badhnato bandhayato bandhaṃ vā mokṣayato, bālam aprāpta.vyavahāraṃ badhnato bandhayato vā sahasraṃ daṇḍaḥ | 19 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.20◌ EeseDharma mein verified

puruṣa.aparādha.viśeṣeṇa daṇḍa.viśeṣaḥ kāryaḥ | 20 |

Roman reading

puruṣa.aparādha.viśeṣeṇa daṇḍa.viśeṣaḥ kāryaḥ | 20 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.21◌ EeseDharma mein verified

tīrtha.karas tapasvī vyādhitaḥ kṣut.pipāsā.adhva.klāntas tiro.jana.pado daṇḍa.khedī niṣkiñcanaś ca-anugrāhyāḥ | 21 |

Roman reading

tīrtha.karas tapasvī vyādhitaḥ kṣut.pipāsā.adhva.klāntas tiro.jana.pado daṇḍa.khedī niṣkiñcanaś ca-anugrāhyāḥ | 21 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.22◌ EeseDharma mein verified

deva.brāhmaṇa.tapasvi.strī.bāla.vṛddha.vyādhitānām anāthānām anabhisaratāṃ dharmasthāḥ kāryāṇi kuryuḥ, na ca deśa.kāla.bhogac.chalena-atihareyuḥ | 22 |

Roman reading

deva.brāhmaṇa.tapasvi.strī.bāla.vṛddha.vyādhitānām anāthānām anabhisaratāṃ dharmasthāḥ kāryāṇi kuryuḥ, na ca deśa.kāla.bhogac.chalena-atihareyuḥ | 22 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ03.20.23◌ EeseDharma mein verified

pūjyā vidyā.buddhi.pauruṣa.abhijana.karma.atiśayataś ca puruṣāḥ | 23 |

Roman reading

pūjyā vidyā.buddhi.pauruṣa.abhijana.karma.atiśayataś ca puruṣāḥ | 23 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.