vivāha.pūrvo vyavahāraḥ | 1 |
vivāha.pūrvo vyavahāraḥ | 1 |
EeseDharmaSanātana Library
59Book 3 · Chapter 2
47 shlokvivāha.pūrvo vyavahāraḥ | 1 |
vivāha.pūrvo vyavahāraḥ | 1 |
kanyā.dānaṃ kanyām alaṅkṛtya brāhmo vivāhaḥ | 2 |
kanyā.dānaṃ kanyām alaṅkṛtya brāhmo vivāhaḥ | 2 |
saha.dharma.caryā prājāpatyaḥ | 3 |
saha.dharma.caryā prājāpatyaḥ | 3 |
go.mithuna.ādānād ārṣaḥ | 4 |
go.mithuna.ādānād ārṣaḥ | 4 |
antar.vedyām ṛtvije dānād daivaḥ | 5 |
antar.vedyām ṛtvije dānād daivaḥ | 5 |
mithaḥ.samavāyād gāndharvaḥ | 6 |
mithaḥ.samavāyād gāndharvaḥ | 6 |
śulka.ādānād āsuraḥ | 7 |
śulka.ādānād āsuraḥ | 7 |
prasahya.ādānād rākṣasaḥ | 8 |
prasahya.ādānād rākṣasaḥ | 8 |
supta.matta.ādānāt paiśācaḥ | 9 |
supta.matta.ādānāt paiśācaḥ | 9 |
pitṛ.pramāṇāś catvāraḥ pūrve dharmyāḥ, mātā.pitṛ.pramāṇāḥ śeṣāḥ | 10 |
pitṛ.pramāṇāś catvāraḥ pūrve dharmyāḥ, mātā.pitṛ.pramāṇāḥ śeṣāḥ | 10 |
tau hi śulka.harau duhituḥ, anyatara.abhāve 'nyataro vā | 11 |
tau hi śulka.harau duhituḥ, anyatara.abhāve 'nyataro vā | 11 |
dvitīyaṃ śulkaṃ strī hareta | 12 |
dvitīyaṃ śulkaṃ strī hareta | 12 |
sarveṣāṃ prīty.āropaṇam apratiṣiddham | 13 | iti vivāha.dharmaḥ |
sarveṣāṃ prīty.āropaṇam apratiṣiddham | 13 | iti vivāha.dharmaḥ |
vṛttir ābandhyaṃ vā strī.dhanam | 14 |
vṛttir ābandhyaṃ vā strī.dhanam | 14 |
para.dvi.sāhasrā sthāpyā vṛttiḥ, ābandhya.aniyamaḥ | 15 |
para.dvi.sāhasrā sthāpyā vṛttiḥ, ābandhya.aniyamaḥ | 15 |
tad ātma.putra.snuṣā.bharmaṇi pravāsa.apratividhāne ca bhāryāyā bhoktum adoṣaḥ, pratirodhaka.vyādhi.durbhikṣa.bhaya.pratīkāre dharma.kārye ca patyuḥ, sambhūya vā dampatyor mithunaṃ prajātayoḥ | 16 |
tad ātma.putra.snuṣā.bharmaṇi pravāsa.apratividhāne ca bhāryāyā bhoktum adoṣaḥ, pratirodhaka.vyādhi.durbhikṣa.bhaya.pratīkāre dharma.kārye ca patyuḥ, sambhūya vā dampatyor mithunaṃ prajātayoḥ | 16 |
tri.varṣa.upabhuktaṃ ca dharmiṣṭheṣu vivāheṣu na-anuyuñjīta | 17 |
tri.varṣa.upabhuktaṃ ca dharmiṣṭheṣu vivāheṣu na-anuyuñjīta | 17 |
gāndharva.āsura.upabhuktaṃ sa-vṛddhikam ubhayaṃ dāpyeta, rākṣasa.paiśāca.upabhuktaṃ steyaṃ dadyāt | 18 |
gāndharva.āsura.upabhuktaṃ sa-vṛddhikam ubhayaṃ dāpyeta, rākṣasa.paiśāca.upabhuktaṃ steyaṃ dadyāt | 18 |
mṛte bhartari dharma.kāmā tadānīm eva sthāpya-ābharaṇaṃ śulka.śeṣaṃ ca labheta | 19 |
mṛte bhartari dharma.kāmā tadānīm eva sthāpya-ābharaṇaṃ śulka.śeṣaṃ ca labheta | 19 |
labdhvā vā vindamānā sa-vṛddhikam ubhayaṃ dāpyeta | 20 |
labdhvā vā vindamānā sa-vṛddhikam ubhayaṃ dāpyeta | 20 |
kuṭumba.kāmā tu śvaśura.pati.dattaṃ niveśa.kāle labheta | 21 |
kuṭumba.kāmā tu śvaśura.pati.dattaṃ niveśa.kāle labheta | 21 |
niveśa.kālaṃ hi dīrgha.pravāse vyākhyāsyāmaḥ | 22 |
niveśa.kālaṃ hi dīrgha.pravāse vyākhyāsyāmaḥ | 22 |
śvaśura.prātilomyena vā niviṣṭā śvaśura.pati.dattaṃ jīyeta | 23 |
śvaśura.prātilomyena vā niviṣṭā śvaśura.pati.dattaṃ jīyeta | 23 |
jñāti.hastād.abhimṛṣṭāyā jñātayo yathā.gṛhītaṃ dadyuḥ | 24 |
jñāti.hastād.abhimṛṣṭāyā jñātayo yathā.gṛhītaṃ dadyuḥ | 24 |
nyāya.upagatāyāḥ pratipattā strī.dhanaṃ gopayet | 25 |
nyāya.upagatāyāḥ pratipattā strī.dhanaṃ gopayet | 25 |
pati.dāyaṃ vindamānā jīyeta | 26 |
pati.dāyaṃ vindamānā jīyeta | 26 |
dharma.kāmā bhuñjīta | 27 |
dharma.kāmā bhuñjīta | 27 |
putravatī vindamānā strī.dhanaṃ jīyeta | 28 |
putravatī vindamānā strī.dhanaṃ jīyeta | 28 |
tat tu strī.dhanaṃ putrā hareyuḥ | 29 |
tat tu strī.dhanaṃ putrā hareyuḥ | 29 |
putra.bharaṇa.arthaṃ vā vindamānā putra.arthaṃ sphātī.kuryāt | 30 |
putra.bharaṇa.arthaṃ vā vindamānā putra.arthaṃ sphātī.kuryāt | 30 |
bahu.puruṣa.prajānāṃ putrāṇāṃ yathā.pitṛ.dattaṃ strī.dhanam avasthāpayet | 31 |
bahu.puruṣa.prajānāṃ putrāṇāṃ yathā.pitṛ.dattaṃ strī.dhanam avasthāpayet | 31 |
kāma.karaṇīyam api strī.dhanaṃ vindamānā putra.saṃsthaṃ kuryāt | 32 |
kāma.karaṇīyam api strī.dhanaṃ vindamānā putra.saṃsthaṃ kuryāt | 32 |
aputrā pati.śayanaṃ pālayantī guru.samīpe strī.dhanam āyuḥ.kṣayād bhuñjīta | 33 |
aputrā pati.śayanaṃ pālayantī guru.samīpe strī.dhanam āyuḥ.kṣayād bhuñjīta | 33 |
āpad.arthaṃ hi strī.dhanam | 34 |
āpad.arthaṃ hi strī.dhanam | 34 |
ūrdhvaṃ dāyādaṃ gacchet | 35 |
ūrdhvaṃ dāyādaṃ gacchet | 35 |
jīvati bhartari mṛtāyāḥ putrā duhitaraś ca strī.dhanaṃ vibhajeran, aputrāyā duhitaraḥ, tad.abhāve bhartā | 36 |
jīvati bhartari mṛtāyāḥ putrā duhitaraś ca strī.dhanaṃ vibhajeran, aputrāyā duhitaraḥ, tad.abhāve bhartā | 36 |
śulkam anvādheyam anyad vā bandhubhir dattaṃ bāndhavā hareyuḥ | 37 | iti strī.dhana.kalpaḥ |
śulkam anvādheyam anyad vā bandhubhir dattaṃ bāndhavā hareyuḥ | 37 | iti strī.dhana.kalpaḥ |
varṣāṇy aṣṭāv aprajāyamānām aputrāṃ vandhyāṃ ca-ākāṅkṣeta, daśa nindum, dvādaśa kanyā.prasavinīm | 38 |
varṣāṇy aṣṭāv aprajāyamānām aputrāṃ vandhyāṃ ca-ākāṅkṣeta, daśa nindum, dvādaśa kanyā.prasavinīm | 38 |
tataḥ putra.arthī dvitīyāṃ vindeta | 39 |
tataḥ putra.arthī dvitīyāṃ vindeta | 39 |
tasya-atikrame śulkaṃ strī.dhanam ardhaṃ ca-ādhivedanikaṃ dadyāt, catur.viṃśati.paṇa.paraṃ ca daṇḍam | 40 |
tasya-atikrame śulkaṃ strī.dhanam ardhaṃ ca-ādhivedanikaṃ dadyāt, catur.viṃśati.paṇa.paraṃ ca daṇḍam | 40 |
śulkaṃ strī.dhanam aśulka.strī.dhanāyās tat.pramāṇam ādhivedanikam anurūpāṃ ca vṛttiṃ dattvā bahvīr api vindeta | 41 |
śulkaṃ strī.dhanam aśulka.strī.dhanāyās tat.pramāṇam ādhivedanikam anurūpāṃ ca vṛttiṃ dattvā bahvīr api vindeta | 41 |
putra.arthā hi striyaḥ | 42 |
putra.arthā hi striyaḥ | 42 |
tīrtha.samavāye ca-āsāṃ yathā.vivāhaṃ pūrva.ūḍhāṃ jīvat.putrāṃ vā pūrvaṃ gacchet | 43 |
tīrtha.samavāye ca-āsāṃ yathā.vivāhaṃ pūrva.ūḍhāṃ jīvat.putrāṃ vā pūrvaṃ gacchet | 43 |
tīrtha.gūhana.āgamane ṣaṇ.ṇavatir daṇḍaḥ | 44 |
tīrtha.gūhana.āgamane ṣaṇ.ṇavatir daṇḍaḥ | 44 |
putravatīṃ dharma.kāmāṃ vandhyāṃ ninduṃ nīrajaskāṃ vā na-akāmām upeyāt | 45 |
putravatīṃ dharma.kāmāṃ vandhyāṃ ninduṃ nīrajaskāṃ vā na-akāmām upeyāt | 45 |
na ca-akāmaḥ puruṣaḥ kuṣṭhinīm unmattāṃ vā gacchet | 46 |
na ca-akāmaḥ puruṣaḥ kuṣṭhinīm unmattāṃ vā gacchet | 46 |
strī tu putra.artham evaṃ.bhūtaṃ vā-upagacchet | 47 |
strī tu putra.artham evaṃ.bhūtaṃ vā-upagacchet | 47 |