EeseDharmaSanātana Library
←
Kauṭilīya Arthaśāstra · Adhyay 42

Book 2 · Adhyay 21

Book 2 · Chapter 21

30 shlok
ॐChapter readingSwipe or scroll page by page · audio stays with the text
Arthaśāstra KAZ02.21.01◌ EeseDharma mein verified

śulka.adhyakṣaḥ śulka.śālāṃ dhvajaṃ ca prān.mukham udan.mukhaṃ vā mahā.dvāra.abhyāśe niveśayet | 1 |

Roman reading

śulka.adhyakṣaḥ śulka.śālāṃ dhvajaṃ ca prān.mukham udan.mukhaṃ vā mahā.dvāra.abhyāśe niveśayet | 1 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.02◌ EeseDharma mein verified

śulka.ādāyinaś catvāraḥ pañca vā sārtha.upayātān vaṇijo likheyuḥ - ke kutastyāḥ kiyat.paṇyāḥ kva ca-abhijñānaṃ mudrā vā kṛtā iti | 2 |

Roman reading

śulka.ādāyinaś catvāraḥ pañca vā sārtha.upayātān vaṇijo likheyuḥ - ke kutastyāḥ kiyat.paṇyāḥ kva ca-abhijñānaṃ mudrā vā kṛtā iti | 2 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.03◌ EeseDharma mein verified

amudrāṇām atyayo deya.dvi.guṇaḥ | 3 |

Roman reading

amudrāṇām atyayo deya.dvi.guṇaḥ | 3 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.04◌ EeseDharma mein verified

kūṭa.mudrāṇāṃ śulka.aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ | 4 |

Roman reading

kūṭa.mudrāṇāṃ śulka.aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ | 4 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.05◌ EeseDharma mein verified

bhinna.mudrāṇām atyayo ghaṭikā.sthāne sthānam | 5 |

Roman reading

bhinna.mudrāṇām atyayo ghaṭikā.sthāne sthānam | 5 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.06◌ EeseDharma mein verified

rāja.mudrā.parivartane nāma.kṛte vā sa-pāda.paṇikaṃ vahanaṃ dāpayet | 6 |

Roman reading

rāja.mudrā.parivartane nāma.kṛte vā sa-pāda.paṇikaṃ vahanaṃ dāpayet | 6 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.07◌ EeseDharma mein verified

dhvaja.mūla.upasthitasya pramāṇam arghaṃ ca vaidehikāḥ paṇyasya brūyuḥ "etat.pramāṇena-argheṇa paṇyam idaṃ kaḥ kretā" iti | 7 |

Roman reading

dhvaja.mūla.upasthitasya pramāṇam arghaṃ ca vaidehikāḥ paṇyasya brūyuḥ "etat.pramāṇena-argheṇa paṇyam idaṃ kaḥ kretā" iti | 7 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.08◌ EeseDharma mein verified

tri.ruddha.uṣitam arthibhyo dadyāt | 8 |

Roman reading

tri.ruddha.uṣitam arthibhyo dadyāt | 8 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.09◌ EeseDharma mein verified

kretṛ.saṅgharṣe mūlya.vṛddhiḥ sa-śulkā kośaṃ gacchet | 9 |

Roman reading

kretṛ.saṅgharṣe mūlya.vṛddhiḥ sa-śulkā kośaṃ gacchet | 9 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.10◌ EeseDharma mein verified

śulka.bhayāt paṇya.pramāṇa mūlyaṃ vā hīnaṃ bruvatas tad atiriktaṃ rājā haret | 10 |

Roman reading

śulka.bhayāt paṇya.pramāṇa mūlyaṃ vā hīnaṃ bruvatas tad atiriktaṃ rājā haret | 10 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.11◌ EeseDharma mein verified

śulkam aṣṭa.guṇaṃ vā dadyāt | 11 |

Roman reading

śulkam aṣṭa.guṇaṃ vā dadyāt | 11 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.12◌ EeseDharma mein verified

tad eva niviṣṭa.paṇyasya bhāṇḍasya hīna.prativarṇakena-argha.apakarṣaṇe sāra.bhāṇḍasya phalgu.bhāṇḍena praticchādane ca kuryāt | 12 |

Roman reading

tad eva niviṣṭa.paṇyasya bhāṇḍasya hīna.prativarṇakena-argha.apakarṣaṇe sāra.bhāṇḍasya phalgu.bhāṇḍena praticchādane ca kuryāt | 12 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.13◌ EeseDharma mein verified

pratikretṛ.bhayād vā paṇya.mūlyād upari mūlyaṃ vardhayato mūlya.vṛddhiṃ rājā haret, dvi.guṇaṃ vā śulkaṃ kuryāt | 13 |

Roman reading

pratikretṛ.bhayād vā paṇya.mūlyād upari mūlyaṃ vardhayato mūlya.vṛddhiṃ rājā haret, dvi.guṇaṃ vā śulkaṃ kuryāt | 13 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.14◌ EeseDharma mein verified

tad eva-aṣṭa.guṇam adhyakṣasyac. chādayataḥ | 14 |

Roman reading

tad eva-aṣṭa.guṇam adhyakṣasyac. chādayataḥ | 14 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.15◌ EeseDharma mein verified

tasmād vikrayaḥ paṇyānāṃ dhṛto mito gaṇito vā kāryaḥ, tarkaḥ phalgu.bhāṇḍānām ānugrāhikāṇāṃ ca | 15 |

Roman reading

tasmād vikrayaḥ paṇyānāṃ dhṛto mito gaṇito vā kāryaḥ, tarkaḥ phalgu.bhāṇḍānām ānugrāhikāṇāṃ ca | 15 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.16◌ EeseDharma mein verified

dhvaja.mūlam atikrāntānāṃ ca-akṛta.śulkānāṃ śulkād aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ | 16 |

Roman reading

dhvaja.mūlam atikrāntānāṃ ca-akṛta.śulkānāṃ śulkād aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ | 16 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.17◌ EeseDharma mein verified

pathika.utpathikās tad vidyuḥ | 17 |

Roman reading

pathika.utpathikās tad vidyuḥ | 17 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.18◌ EeseDharma mein verified

vaivāhikam anvāyanam aupāyikaṃ yajña.kṛtya.prasava.naimittikaṃ deva-ijyā.caula.upanayana.go.dāna.vrata.dīkṣā.ādiṣu kriyā.viśeṣeṣu bhāṇḍam ucchulkaṃ gacchet | 18 |

Roman reading

vaivāhikam anvāyanam aupāyikaṃ yajña.kṛtya.prasava.naimittikaṃ deva-ijyā.caula.upanayana.go.dāna.vrata.dīkṣā.ādiṣu kriyā.viśeṣeṣu bhāṇḍam ucchulkaṃ gacchet | 18 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.19◌ EeseDharma mein verified

anyathā.vādinaḥ steya.daṇḍaḥ | 19 |

Roman reading

anyathā.vādinaḥ steya.daṇḍaḥ | 19 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.20◌ EeseDharma mein verified

kṛta.śulkena-akṛta.śulkaṃ nirvāhayato dvitīyam eka.mudrayā bhittvā paṇya.puṭam apaharato vaidehakasya tac-ca tāvac ca daṇḍaḥ | 20 |

Roman reading

kṛta.śulkena-akṛta.śulkaṃ nirvāhayato dvitīyam eka.mudrayā bhittvā paṇya.puṭam apaharato vaidehakasya tac-ca tāvac ca daṇḍaḥ | 20 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.21◌ EeseDharma mein verified

śulka.sthānād gomaya.palālaṃ pramāṇaṃ kṛtvā-apaharata uttamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 21 |

Roman reading

śulka.sthānād gomaya.palālaṃ pramāṇaṃ kṛtvā-apaharata uttamaḥ sāhasa.daṇḍaḥ | 21 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.22◌ EeseDharma mein verified

śastra.varma.kavaca.loha.ratha.ratna.dhānya.paśūnām anyatamam anirvāhyaṃ nirvāhayato yathā-avaghuṣito daṇḍaḥ paṇya.nāśaś-ca | 22 |

Roman reading

śastra.varma.kavaca.loha.ratha.ratna.dhānya.paśūnām anyatamam anirvāhyaṃ nirvāhayato yathā-avaghuṣito daṇḍaḥ paṇya.nāśaś-ca | 22 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.23◌ EeseDharma mein verified

teṣām anyatamasya-ānayane bahir eva-ucchulko vikrayaḥ | 23 |

Roman reading

teṣām anyatamasya-ānayane bahir eva-ucchulko vikrayaḥ | 23 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.24◌ EeseDharma mein verified

anta.pālaḥ sa-pāda.paṇikāṃ vartanīṃ gṛhṇīyāt paṇya.vahanasya, paṇikām eka.khurasya, paśūnām ardha.paṇikāṃ kṣudra.paśūnāṃ pādikām, aṃsa.bhārasya māṣikām | 24 |

Roman reading

anta.pālaḥ sa-pāda.paṇikāṃ vartanīṃ gṛhṇīyāt paṇya.vahanasya, paṇikām eka.khurasya, paśūnām ardha.paṇikāṃ kṣudra.paśūnāṃ pādikām, aṃsa.bhārasya māṣikām | 24 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.25◌ EeseDharma mein verified

naṣṭa.apahṛtaṃ ca pratividadhyāt | 25 |

Roman reading

naṣṭa.apahṛtaṃ ca pratividadhyāt | 25 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.26◌ EeseDharma mein verified

vaideśyaṃ sārthaṃ kṛta.sāra.phalgu.bhāṇḍa.vicayanam abhijñānaṃ mudrāṃ ca dattvā preṣayed adhyakṣasya | 26 |

Roman reading

vaideśyaṃ sārthaṃ kṛta.sāra.phalgu.bhāṇḍa.vicayanam abhijñānaṃ mudrāṃ ca dattvā preṣayed adhyakṣasya | 26 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.27◌ EeseDharma mein verified

vaidehaka.vyañjano vā sārtha.pramāṇaṃ rājñaḥ preṣayet | 27 |

Roman reading

vaidehaka.vyañjano vā sārtha.pramāṇaṃ rājñaḥ preṣayet | 27 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.28◌ EeseDharma mein verified

tena pradeśena rājā śulka.adhyakṣasya sārtha.pramāṇam upadiśet sarvajña.khyāpana-artham | 28 |

Roman reading

tena pradeśena rājā śulka.adhyakṣasya sārtha.pramāṇam upadiśet sarvajña.khyāpana-artham | 28 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.29◌ EeseDharma mein verified

tataḥ sārtham adhyakṣo 'bhigamya brūyāt "idam amuṣyām uṣya ca sāra.bhāṇḍaṃ phalgu.bhāṇḍaṃ ca, na nihūhitavyam, eṣa rājñaḥ prabhāvaḥ" iti | 29 |

Roman reading

tataḥ sārtham adhyakṣo 'bhigamya brūyāt "idam amuṣyām uṣya ca sāra.bhāṇḍaṃ phalgu.bhāṇḍaṃ ca, na nihūhitavyam, eṣa rājñaḥ prabhāvaḥ" iti | 29 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ02.21.30◌ EeseDharma mein verified

nihūhataḥ phalgu.bhāṇḍaṃ śulka.aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ, sāra.bhāṇḍaṃ sarva.apahāraḥ | 30 |

Roman reading

nihūhataḥ phalgu.bhāṇḍaṃ śulka.aṣṭa.guṇo daṇḍaḥ, sāra.bhāṇḍaṃ sarva.apahāraḥ | 30 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.