EeseDharmaSanātana Library
←
Kauṭilīya Arthaśāstra · Adhyay 130

Book 10 · Adhyay 2

Book 10 · Chapter 2

19 shlok
ॐChapter readingSwipe or scroll page by page · audio stays with the text
Arthaśāstra KAZ10.2.01◌ EeseDharma mein verified

grāma.araṇyānām adhvani niveśān yavasa.indhana.udaka.vaśena parisaṅkhyāya sthāna.āsana.gamana.kālaṃ ca yātrāṃ yāyāt | 1 |

Roman reading

grāma.araṇyānām adhvani niveśān yavasa.indhana.udaka.vaśena parisaṅkhyāya sthāna.āsana.gamana.kālaṃ ca yātrāṃ yāyāt | 1 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.02◌ EeseDharma mein verified

tat.pratīkāra.dvi.guṇaṃ bhakta.upakaraṇaṃ vāhayet | 2 |

Roman reading

tat.pratīkāra.dvi.guṇaṃ bhakta.upakaraṇaṃ vāhayet | 2 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.03◌ EeseDharma mein verified

aśakto vā sainyeṣv āyojayet, antareṣu vā nicinuyāt | 3 |

Roman reading

aśakto vā sainyeṣv āyojayet, antareṣu vā nicinuyāt | 3 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.04◌ EeseDharma mein verified

purastān nāyakaḥ, madhye kalatraṃ svāmī ca, pārśvayor aśvā bāhu.utsāraḥ, cakra.anteṣu hastinaḥ prasāra.vṛddhir vā, paścāt senā.patir yāyāt niviśeta | 4 |

Roman reading

purastān nāyakaḥ, madhye kalatraṃ svāmī ca, pārśvayor aśvā bāhu.utsāraḥ, cakra.anteṣu hastinaḥ prasāra.vṛddhir vā, paścāt senā.patir yāyāt niviśeta | 4 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.05◌ EeseDharma mein verified

sarvato vana.ājīvaḥ prasāraḥ | 5 |

Roman reading

sarvato vana.ājīvaḥ prasāraḥ | 5 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.06◌ EeseDharma mein verified

sva.deśād anvāyatir vīvadhaḥ | 6 |

Roman reading

sva.deśād anvāyatir vīvadhaḥ | 6 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.07◌ EeseDharma mein verified

mitra.balam āsāraḥ | 7 |

Roman reading

mitra.balam āsāraḥ | 7 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.08◌ EeseDharma mein verified

kalatra.sthānam apasāraḥ | 8 |

Roman reading

kalatra.sthānam apasāraḥ | 8 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.09◌ EeseDharma mein verified

purastād adhyāghāte makareṇa yāyāt, paścāt-śakaṭena, pārśvayor vajreṇa, samantataḥ sarvato.bhadreṇa, eka.ayane sūcyā | 9 |

Roman reading

purastād adhyāghāte makareṇa yāyāt, paścāt-śakaṭena, pārśvayor vajreṇa, samantataḥ sarvato.bhadreṇa, eka.ayane sūcyā | 9 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.10◌ EeseDharma mein verified

pathi.dvaidhī.bhāve svabhūmito yāyāt | 10 |

Roman reading

pathi.dvaidhī.bhāve svabhūmito yāyāt | 10 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.11◌ EeseDharma mein verified

abhūmiṣṭhānāṃ hi sva.bhūmiṣṭhā yuddhe pratilomā bhavanti | 11 |

Roman reading

abhūmiṣṭhānāṃ hi sva.bhūmiṣṭhā yuddhe pratilomā bhavanti | 11 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.12◌ EeseDharma mein verified

yojanam adhamā, adhyardhaṃ madhyamā, dvi.yojanam uttamā, sambhāvyā vā gatiḥ | 12 |

Roman reading

yojanam adhamā, adhyardhaṃ madhyamā, dvi.yojanam uttamā, sambhāvyā vā gatiḥ | 12 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.13◌ EeseDharma mein verified

āśraya.kārī sampanna.ghātī pārṣṇir āsāro madhyama udāsīno vā pratikartavyaḥ, saṅkaṭo mārgaḥ śodhayitavyaḥ, kośo daṇḍo mitra.amitra.aṭavī.balaṃ viṣṭi.ṛtur vā pratīkṣyāḥ, kṛta.durga.karma.nicaya.rakṣā.kṣayaḥ krīta.bala.nirvedo mitra.bala.nirvedaś ca-āgamiṣyati, upajapitāro vā na-atitvarayanti, śatrur abhiprāyaṃ vā pūrayiṣyati, iti śanair yāyāt, viparyaye śīghram | 13 |

Roman reading

āśraya.kārī sampanna.ghātī pārṣṇir āsāro madhyama udāsīno vā pratikartavyaḥ, saṅkaṭo mārgaḥ śodhayitavyaḥ, kośo daṇḍo mitra.amitra.aṭavī.balaṃ viṣṭi.ṛtur vā pratīkṣyāḥ, kṛta.durga.karma.nicaya.rakṣā.kṣayaḥ krīta.bala.nirvedo mitra.bala.nirvedaś ca-āgamiṣyati, upajapitāro vā na-atitvarayanti, śatrur abhiprāyaṃ vā pūrayiṣyati, iti śanair yāyāt, viparyaye śīghram | 13 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.14◌ EeseDharma mein verified

hasti.stambha.saṅkrama.setu.bandha.nau.kāṣṭha.veṇu.saṅghātair alābu.carma.karaṇḍa.dṛti.plava.gaṇḍikā.veṇikābhiś ca-udakāni tārayet | 14 |

Roman reading

hasti.stambha.saṅkrama.setu.bandha.nau.kāṣṭha.veṇu.saṅghātair alābu.carma.karaṇḍa.dṛti.plava.gaṇḍikā.veṇikābhiś ca-udakāni tārayet | 14 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.15◌ EeseDharma mein verified

tīrtha.abhigrahe hasty.aśvair anyato rātrāv uttārya sattraṃ gṛhṇīyāt | 15 |

Roman reading

tīrtha.abhigrahe hasty.aśvair anyato rātrāv uttārya sattraṃ gṛhṇīyāt | 15 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.16◌ EeseDharma mein verified

anudake cakri.catuṣpadaṃ ca-adhva.pramāṇena śaktyā-udakaṃ vāhayet | 16 |

Roman reading

anudake cakri.catuṣpadaṃ ca-adhva.pramāṇena śaktyā-udakaṃ vāhayet | 16 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.17◌ EeseDharma mein verified

dīrgha.kāntāram anudakaṃ yavasa.indhana.udaka.hīnaṃ vā kṛcchra.adhvānam abhiyoga.praskannaṃ kṣut.pipāsā.adhva.klāntaṃ paṅka.toya.gambhīrāṇāṃ vā nadī.darī.śailānām udyāna.apayāne vyāsaktam eka.ayana.mārge śaila.viṣame saṅkaṭe vā bahulī.bhūtaṃ niveśe prasthite visamnāhaṃ bhojana.vyāsaktam āyata.gata.pariśrāntam avasuptaṃ vyādhi.maraka.durbhikṣa.pīḍitaṃ vyādhita.patty.aśva.dvipam abhūmiṣṭhaṃ vā bala.vyasaneṣu vā sva.sainyaṃ rakṣet, para.sainyaṃ ca-abhihanyāt | 17 |

Roman reading

dīrgha.kāntāram anudakaṃ yavasa.indhana.udaka.hīnaṃ vā kṛcchra.adhvānam abhiyoga.praskannaṃ kṣut.pipāsā.adhva.klāntaṃ paṅka.toya.gambhīrāṇāṃ vā nadī.darī.śailānām udyāna.apayāne vyāsaktam eka.ayana.mārge śaila.viṣame saṅkaṭe vā bahulī.bhūtaṃ niveśe prasthite visamnāhaṃ bhojana.vyāsaktam āyata.gata.pariśrāntam avasuptaṃ vyādhi.maraka.durbhikṣa.pīḍitaṃ vyādhita.patty.aśva.dvipam abhūmiṣṭhaṃ vā bala.vyasaneṣu vā sva.sainyaṃ rakṣet, para.sainyaṃ ca-abhihanyāt | 17 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.18◌ EeseDharma mein verified

eka.ayana.mārga.prayātasya senā.niścāra.grāsa.āhāra.śayyā.prastāra.agni.nidhāna.dhvaja.- āyudha.saṅkhyānena para.bala.jñānam | 18 |

Roman reading

eka.ayana.mārga.prayātasya senā.niścāra.grāsa.āhāra.śayyā.prastāra.agni.nidhāna.dhvaja.- āyudha.saṅkhyānena para.bala.jñānam | 18 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.
Arthaśāstra KAZ10.2.19◌ EeseDharma mein verified

tadā-ātmāno gūhayet | 19 |

Roman reading

tadā-ātmāno gūhayet | 19 |

Project-owned meaning abhi available nahi hai.