EeseDharmaSanātana Library
5काण्ड 8 · सूक्त 5
Atharvaveda Śaunaka Kand 8, Sukta 5.
22 shlokअ॒यं प्र॑तिस॒रो म॒णिर्वी॒रो वी॒राय॑ बध्यते ।
वी॒र्यऽवान्त्सपत्न॒हा शूर॑वीरः परि॒पाणः॑ सुम॒ङ्गलः॑ ॥१॥
a॒yaṃ pra॑tisa॒ro ma॒ṇirvī॒ro vī॒rāya॑ badhyate | vī॒rya’vāntsapatna॒hā śūra॑vīraḥ pari॒pāṇaḥ॑ suma॒ṅgalaḥ॑ || १ ||
अ॒यं म॒णिः स॑पत्न॒हा सु॒वीरः॒ सह॑स्वान् वा॒जी सह॑मान उ॒ग्रः ।
प्र॒त्यक् कृ॒त्या दू॒षय॑न्नेति वी॒रः ॥२॥
a॒yaṃ ma॒ṇiḥ sa॑patna॒hā su॒vīraḥ॒ saha॑svān vā॒jī saha॑māna u॒graḥ | pra॒tyak kṛ॒tyā dū॒ṣaya॑nneti vī॒raḥ || २ ||
अ॒नेनेन्द्रो॑ म॒णिना॑ वृ॒त्रम॑हन्न॒नेनासु॑रा॒न् परा॑भावयन्मनी॒षी।
अ॒नेना॑जय॒द् द्यावा॑पृथि॒वी उ॒भे इ॒मे अ॒नेना॑जयत् प्र॒दिश॒श्चत॑स्रः ॥३॥
a॒nenendro॑ ma॒ṇinā॑ vṛ॒trama॑hanna॒nenāsu॑rā॒n parā॑bhāvayanmanī॒ṣī | a॒nenā॑jaya॒d dyāvā॑pṛthi॒vī u॒bhe i॒me a॒nenā॑jayat pra॒diśa॒ścata॑sraḥ || ३ ||
अ॒यं स्रा॒क्त्यो म॒णिः प्र॑तीव॒र्तः प्र॑तिस॒रः ।
ओज॑स्वान् विमृ॒धो व॒शी सो अ॒स्मान् पा॑तु स॒र्वतः॑ ॥४॥
a॒yaṃ srā॒ktyo ma॒ṇiḥ pra॑tīva॒rtaḥ pra॑tisa॒raḥ | oja॑svān vimṛ॒dho va॒śī so a॒smān pā॑tu sa॒rvataḥ॑ || ४ ||
तद॒ग्निरा॑ह॒ तदु॒ सोम॑ आह॒ बृह॒स्पतिः॑ सवि॒ता तदिन्द्रः॑ ।
ते मे॑ दे॒वाः पु॒रोहि॑ताः प्र॒तीचीः॑ कृ॒त्याः प्र॑तिस॒रैर॑जन्तु ॥५॥
tada॒gnirā॑ha॒ tadu॒ soma॑ āha॒ bṛha॒spatiḥ॑ savi॒tā tadindraḥ॑ | te me॑ de॒vāḥ pu॒rohi॑tāḥ pra॒tīcīḥ॑ kṛ॒tyāḥ pra॑tisa॒raira॑jantu || ५ ||
अ॒न्तर्द॑धे॒ द्यावा॑पृथि॒वी उ॒ताह॑रु॒त सूर्य॑म्।
ते मे॑ दे॒वाः पु॒रोहि॑ताः प्र॒तीचीः॑ कृ॒त्याः प्र॑तिस॒रैर॑जन्तु ॥६॥
a॒ntarda॑dhe॒ dyāvā॑pṛthi॒vī u॒tāha॑ru॒ta sūrya॑m | te me॑ de॒vāḥ pu॒rohi॑tāḥ pra॒tīcīḥ॑ kṛ॒tyāḥ pra॑tisa॒raira॑jantu || ६ ||
ये स्रा॒क्त्यं म॒णिं जना॒ वर्मा॑णि कृ॒ण्वते॑ ।
सूर्य॑ इव॒ दिव॑मा॒रुह्य॒ वि कृ॒त्या बा॑धते व॒शी ॥७॥
ye srā॒ktyaṃ ma॒ṇiṃ janā॒ varmā॑ṇi kṛ॒ṇvate॑ | sūrya॑ iva॒ diva॑mā॒ruhya॒ vi kṛ॒tyā bā॑dhate va॒śī || ७ ||
स्रा॒क्त्येन॑ म॒णिन॒ ऋषि॑णेव मनी॒षिणा॑ ।
अजै॑षं॒ सर्वाः॒ पृत॑ना॒ वि मृ॒धो॑ हन्मि र॒क्षसः॑ ॥८॥
srā॒ktyena॑ ma॒ṇina॒ ṛṣi॑ṇeva manī॒ṣiṇā॑ | ajai॑ṣaṃ॒ sarvāḥ॒ pṛta॑nā॒ vi mṛ॒dho॑ hanmi ra॒kṣasaḥ॑ || ८ ||
याः कृ॒त्या आ॑ङ्गिर॒सीर्याः कृ॒त्या आ॑सु॒रीर्याः ।
कृ॒त्याः स्व॒यंकृ॑ता॒ या उ॑ चा॒न्येभि॒राभृ॑ताः ।
उ॒भयी॒स्ताः परा॑ यन्तु परा॒वतो॑ नव॒तिं ना॒व्या॒३अति॑ ॥९॥
yāḥ kṛ॒tyā ā॑ṅgira॒sīryāḥ kṛ॒tyā ā॑su॒rīryāḥ | kṛ॒tyāḥ sva॒yaṃkṛ॑tā॒ yā u॑ cā॒nyebhi॒rābhṛ॑tāḥ | u॒bhayī॒stāḥ parā॑ yantu parā॒vato॑ nava॒tiṃ nā॒vyā॒३ati॑ || ९ ||
अ॒स्मै म॒णिं वर्म॑ बध्नन्तु दे॒वा इन्द्रो॒ विष्णुः॑ सवि॒ता रु॒द्रो अ॒ग्निः ।
प्र॒जाप॑तिः परमे॒ष्ठी वि॒राड् वै॑श्वान॒र ऋष॑यश्च॒ सर्वे॑ ॥१०॥
a॒smai ma॒ṇiṃ varma॑ badhnantu de॒vā indro॒ viṣṇuḥ॑ savi॒tā ru॒dro a॒gniḥ | pra॒jāpa॑tiḥ parame॒ṣṭhī vi॒rāḍ vai॑śvāna॒ra ṛṣa॑yaśca॒ sarve॑ || १० ||
उ॒त्त॒मो अ॒स्योष॑धीनामन॒ड्वान् जग॑तामिव व्या॒घ्रः श्वप॑दामिव ।
यमैच्छामावि॑दाम॒ तं प्र॑ति॒स्पाश॑न॒मन्ति॑तम् ॥११॥
u॒tta॒mo a॒syoṣa॑dhīnāmana॒ḍvān jaga॑tāmiva vyā॒ghraḥ śvapa॑dāmiva | yamaicchāmāvi॑dāma॒ taṃ pra॑ti॒spāśa॑na॒manti॑tam || ११ ||
स इद् व्या॒घ्रो भ॑व॒त्यथो॑ सिं॒हो अथो॒ वृषा॑ ।
अथो॑ सपत्न॒कर्श॑नो॒ यो बिभ॑र्ती॒मं म॒णिम् ॥१२॥
sa id vyā॒ghro bha॑va॒tyatho॑ siṃ॒ho atho॒ vṛṣā॑ | atho॑ sapatna॒karśa॑no॒ yo bibha॑rtī॒maṃ ma॒ṇim || १२ ||
नैनं॑ घ्नन्त्यप्स॒रसो॒ न ग॑न्ध॒र्वा न मर्त्याः॑ ।
सर्वा॒ दिशो॒ वि रा॑जति॒ यो बिभ॑र्ती॒मं म॒णिम् ॥१३॥
nainaṃ॑ ghnantyapsa॒raso॒ na ga॑ndha॒rvā na martyāḥ॑ | sarvā॒ diśo॒ vi rā॑jati॒ yo bibha॑rtī॒maṃ ma॒ṇim || १३ ||
क॒श्यप॒स्त्वाम॑सृजत क॒श्यप॑स्त्वा॒ समै॑रयत्।
अबि॑भ॒स्त्वेन्द्रो॒ मानु॑षे॒ बिभ्र॑त् संश्रेषि॒णेऽजयत्।
म॒णिं स॒हस्र॑वीर्यं॒ वर्म॑ दे॒वा अ॑कृण्वत ॥१४॥
ka॒śyapa॒stvāma॑sṛjata ka॒śyapa॑stvā॒ samai॑rayat | abi॑bha॒stvendro॒ mānu॑ṣe॒ bibhra॑t saṃśreṣi॒ṇe’jayat | ma॒ṇiṃ sa॒hasra॑vīryaṃ॒ varma॑ de॒vā a॑kṛṇvata || १४ ||
यस्त्वा॑ कृ॒त्याभि॒र्यस्त्वा॑ दी॒क्षाभि॑र्य॒ज्ञैर्यस्त्वा॒ जिघां॑सति ।
प्र॒त्यक् त्वमि॑न्द्र॒ तं ज॑हि॒ वज्रे॑ण श॒तप॑र्वणा ॥१५॥
yastvā॑ kṛ॒tyābhi॒ryastvā॑ dī॒kṣābhi॑rya॒jñairyastvā॒ jighāṃ॑sati | pra॒tyak tvami॑ndra॒ taṃ ja॑hi॒ vajre॑ṇa śa॒tapa॑rvaṇā || १५ ||
अ॒यमिद् वै प्र॑तीव॒र्त ओज॑स्वान् संज॒यो म॒णिः ।
प्र॒जां धनं॑ च रक्षतु परि॒पाणः॑ सुम॒ङ्गलः ॥१६॥
a॒yamid vai pra॑tīva॒rta oja॑svān saṃja॒yo ma॒ṇiḥ | pra॒jāṃ dhanaṃ॑ ca rakṣatu pari॒pāṇaḥ॑ suma॒ṅgalaḥ || १६ ||
अ॒स॒प॒त्नं नो॑ अध॒राद॑सप॒त्नं न॑ उत्त॒रात्।
इन्द्रा॑सप॒त्नं नः॑ प॒श्चाज्ज्योतिः॑ शूर पु॒रस्कृ॑धि ॥१७॥
a॒sa॒pa॒tnaṃ no॑ adha॒rāda॑sapa॒tnaṃ na॑ utta॒rāt | indrā॑sapa॒tnaṃ naḥ॑ pa॒ścājjyotiḥ॑ śūra pu॒raskṛ॑dhi || १७ ||
वर्म॑ मे॒ द्यावा॑पृथि॒वी वर्माह॒र्वर्म॒ सूर्यः॑ ।
वर्म॑ म॒ इन्द्र॑श्चा॒ग्निश्च॒ वर्म॑ धा॒ता द॑धातु मे ॥१८॥
varma॑ me॒ dyāvā॑pṛthi॒vī varmāha॒rvarma॒ sūryaḥ॑ | varma॑ ma॒ indra॑ścā॒gniśca॒ varma॑ dhā॒tā da॑dhātu me || १८ ||
ऐ॒न्द्रा॒ग्नं वर्म॑ बहु॒लं यदु॒ग्रं विश्वे॑ दे॒वा नाति॒ विध्य॑न्ति॒ सर्वे॑ ।
तन्मे॑ त॒न्वं त्रायतां स॒र्वतो॑ बृ॒हदायु॑ष्मां ज॒रद॑ष्टि॒र्यथासा॑नि ॥१९॥
ai॒ndrā॒gnaṃ varma॑ bahu॒laṃ yadu॒graṃ viśve॑ de॒vā nāti॒ vidhya॑nti॒ sarve॑ | tanme॑ ta॒nvaṃ trāyatāṃ sa॒rvato॑ bṛ॒hadāyu॑ṣmāṃ ja॒rada॑ṣṭi॒ryathāsā॑ni || १९ ||
आ मा॑रुक्षद् देवम॒णिर्म॒ह्या अ॑रि॒ष्टता॑तये ।
इ॒मं मे॒थिम॑भि॒संवि॑शध्वं तनू॒पानं॑ त्रि॒वरू॑थ॒मोज॑से ॥२०॥
ā mā॑rukṣad devama॒ṇirma॒hyā a॑ri॒ṣṭatā॑taye | i॒maṃ me॒thima॑bhi॒saṃvi॑śadhvaṃ tanū॒pānaṃ॑ tri॒varū॑tha॒moja॑se || २० ||
अ॒स्मिन्निन्द्रो॒ नि द॑धातु नृ॒म्णमि॒मं दे॑वासो अभि॒संवि॑शध्वम्।
दी॒र्घा॒यु॒त्वाय॑ श॒तशा॑रदा॒यायु॑ष्मान् ज॒रद॑ष्टि॒र्यथास॑त् ॥२१॥
a॒sminnindro॒ ni da॑dhātu nṛ॒mṇami॒maṃ de॑vāso abhi॒saṃvi॑śadhvam | dī॒rghā॒yu॒tvāya॑ śa॒taśā॑radā॒yāyu॑ṣmān ja॒rada॑ṣṭi॒ryathāsa॑t || २१ ||
स्व॒स्ति॒दा वि॒शां पति॑र्वृत्र॒हा वि॑मृ॒धो व॒शी।
इन्द्रो॑ बध्नातु ते म॒णिं जि॑गी॒वाँ अप॑राजितः सोम॒पा अ॑भयङ्क॒रो वृषा॑ ।
स त्वा॑ रक्षतु स॒र्वतो॒ दिवा॒ नक्तं॑ च वि॒श्वतः॑ ॥२२॥
sva॒sti॒dā vi॒śāṃ pati॑rvṛtra॒hā vi॑mṛ॒dho va॒śī | indro॑ badhnātu te ma॒ṇiṃ ji॑gī॒vām̐ apa॑rājitaḥ soma॒pā a॑bhayaṅka॒ro vṛṣā॑ | sa tvā॑ rakṣatu sa॒rvato॒ divā॒ naktaṃ॑ ca vi॒śvataḥ॑ || २२ ||