EeseDharmaSanātana Library
19काण्ड 5 · सूक्त 19
Atharvaveda Śaunaka Kand 5, Sukta 19.
15 shlokअ॒ति॒मा॒त्रम॑वर्धन्त॒ नोदि॑व॒ दिव॑मस्पृशन्।
भृगुं॑ हिंसि॒त्वा सृञ्ज॑या वैतह॒व्याः परा॑भवन् ॥१॥
a॒ti॒mā॒trama॑vardhanta॒ nodi॑va॒ diva॑maspṛśan | bhṛguṃ॑ hiṃsi॒tvā sṛñja॑yā vaitaha॒vyāḥ parā॑bhavan || १ ||
ये बृ॒हत्सा॑मानमाङ्गिर॒समार्प॑यन् ब्राह्म॒णं जनाः॑ ।
पेत्व॒स्तेषा॑मुभ॒याद॒मवि॑स्तो॒कान्या॑वयत् ॥२॥
ye bṛ॒hatsā॑mānamāṅgira॒samārpa॑yan brāhma॒ṇaṃ janāḥ॑ | petva॒steṣā॑mubha॒yāda॒mavi॑sto॒kānyā॑vayat || २ ||
ये ब्रा॑ह्म॒णं प्र॒त्यष्ठी॑व॒न् ये वा॑स्मिञ्छु॒ल्कमी॑षि॒रे।
अ॒स्नस्ते मध्ये॑ कु॒ल्यायाः॒ केशा॒न् खाद॑न्त आसते ॥३॥
ye brā॑hma॒ṇaṃ pra॒tyaṣṭhī॑va॒n ye vā॑smiñchu॒lkamī॑ṣi॒re | a॒snaste madhye॑ ku॒lyāyāḥ॒ keśā॒n khāda॑nta āsate || ३ ||
ब्र॒ह्म॒ग॒वी प॒च्यमा॑ना॒ याव॒त् साभि वि॒जङ्ग॑हे ।
तेजो॑ रा॒ष्ट्रस्य॒ निर्ह॑न्ति॒ न वी॒रो जा॑यते॒ वृषा॑ ॥४॥
bra॒hma॒ga॒vī pa॒cyamā॑nā॒ yāva॒t sābhi vi॒jaṅga॑he | tejo॑ rā॒ṣṭrasya॒ nirha॑nti॒ na vī॒ro jā॑yate॒ vṛṣā॑ || ४ ||
क्रू॒रम॑स्या आ॒शस॑नं तृ॒ष्टं पि॑शि॒तम॑स्यते ।
क्षी॒रं यद॑स्याः पी॒यते॒ तद् वै पि॒तृषु॒ किल्बि॑षम् ॥५॥
krū॒rama॑syā ā॒śasa॑naṃ tṛ॒ṣṭaṃ pi॑śi॒tama॑syate | kṣī॒raṃ yada॑syāḥ pī॒yate॒ tad vai pi॒tṛṣu॒ kilbi॑ṣam || ५ ||
उ॒ग्रो राजा॒ मन्य॑मानो ब्राह्म॒णं यो जिघ॑त्सति ।
परा॑ तत् सि॑च्यते रा॒ष्ट्रं ब्रा॑ह्म॒णो यत्र॑ जी॒यते॑ ॥६॥
u॒gro rājā॒ manya॑māno brāhma॒ṇaṃ yo jigha॑tsati | parā॑ tat si॑cyate rā॒ṣṭraṃ brā॑hma॒ṇo yatra॑ jī॒yate॑ || ६ ||
अ॒ष्टाप॑दी चतुर॒क्षी चतुः॑श्रोत्रा॒ चतु॑र्हनुः ।
द्व्याऽस्या॒ द्विजि॑ह्वा भू॒त्वा सा रा॒ष्ट्रमव॑ धूनुते ब्रह्म॒ज्यस्य॑ ॥७॥
a॒ṣṭāpa॑dī catura॒kṣī catuḥ॑śrotrā॒ catu॑rhanuḥ | dvyā’syā॒ dviji॑hvā bhū॒tvā sā rā॒ṣṭramava॑ dhūnute brahma॒jyasya॑ || ७ ||
तद् वै रा॒ष्ट्रमा स्र॑वति॒ नावं॑ भि॒न्नामि॑वोद॒कम्।
ब्र॒ह्माणं॒ यत्र॒ हिंस॑न्ति॒ तद् रा॒ष्ट्रं ह॑न्ति दु॒च्छुना॑ ॥८॥
tad vai rā॒ṣṭramā sra॑vati॒ nāvaṃ॑ bhi॒nnāmi॑voda॒kam | bra॒hmāṇaṃ॒ yatra॒ hiṃsa॑nti॒ tad rā॒ṣṭraṃ ha॑nti du॒cchunā॑ || ८ ||
तं वृ॒क्षा अप॑ सेधन्ति छा॒यां नो॒ मोप॑गा॒ इति॑ ।
यो ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ सद् धन॑म॒भि ना॑रद॒ मन्य॑ते ॥९॥
taṃ vṛ॒kṣā apa॑ sedhanti chā॒yāṃ no॒ mopa॑gā॒ iti॑ | yo brā॑hma॒ṇasya॒ sad dhana॑ma॒bhi nā॑rada॒ manya॑te || ९ ||
वि॒षमे॒तद् दे॒वकृ॑तं॒ राजा॒ वरु॑णोऽब्रवीत्।
न ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ गां ज॒ग्ध्वा रा॒ष्ट्रे जा॑गार॒ कश्च॒न ॥१०॥
vi॒ṣame॒tad de॒vakṛ॑taṃ॒ rājā॒ varu॑ṇo’bravīt | na brā॑hma॒ṇasya॒ gāṃ ja॒gdhvā rā॒ṣṭre jā॑gāra॒ kaśca॒na || १० ||
नवै॒व ता न॑व॒तयो॒ या भूमि॒र्व्यऽधूनुत ।
प्र॒जां हिं॑सि॒त्वा ब्राह्म॑णीमसंभ॒व्यं परा॑भवन् ॥११॥
navai॒va tā na॑va॒tayo॒ yā bhūmi॒rvya’dhūnuta | pra॒jāṃ hiṃ॑si॒tvā brāhma॑ṇīmasaṃbha॒vyaṃ parā॑bhavan || ११ ||
यां मृ॒ताया॑नुब॒ध्नन्ति॑ कू॒द्यंऽ पद॒योप॑नीम्।
तद् वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा उ॑प॒स्तर॑णमब्रुवन् ॥१२॥
yāṃ mṛ॒tāyā॑nuba॒dhnanti॑ kū॒dyaṃ’ pada॒yopa॑nīm | tad vai bra॑hmajya te de॒vā u॑pa॒stara॑ṇamabruvan || १२ ||
अश्रू॑णि॒ कृप॑मानस्य॒ यानि॑ जी॒तस्य॑ वावृ॒तुः ।
तं वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा अ॒पां भा॒गम॑धारयन् ॥१३॥
aśrū॑ṇi॒ kṛpa॑mānasya॒ yāni॑ jī॒tasya॑ vāvṛ॒tuḥ | taṃ vai bra॑hmajya te de॒vā a॒pāṃ bhā॒gama॑dhārayan || १३ ||
येन॑ मृ॒तं स्न॒पय॑न्ति॒ श्मश्रू॑णि॒ येनोन्दते॑ ।
तं वै ब्र॑ह्मज्य ते दे॒वा अ॒पां भा॒गम॑धारयन् ॥१४॥
yena॑ mṛ॒taṃ sna॒paya॑nti॒ śmaśrū॑ṇi॒ yenondate॑ | taṃ vai bra॑hmajya te de॒vā a॒pāṃ bhā॒gama॑dhārayan || १४ ||
न व॒र्षं मै॑त्रावरु॒णं ब्र॑ह्म॒ज्यम॒भि व॑र्षति ।
नास्मै॒ समि॑तिः कल्पते॒ न मि॒त्रं न॑यते॒ वश॑म् ॥१५॥
na va॒rṣaṃ mai॑trāvaru॒ṇaṃ bra॑hma॒jyama॒bhi va॑rṣati | nāsmai॒ sami॑tiḥ kalpate॒ na mi॒traṃ na॑yate॒ vaśa॑m || १५ ||